Interpelacja w sprawie zasad naliczania i wykorzystania subwencji oświatowej dla uczniów z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego

Szanowna Pani Minister,

na podstawie art. 192 Regulaminu Sejmu RP zwracam się z interpelacją w sprawie skutków stosowania przepisów rozporządzenia Ministra Edukacji z dnia 28 lipca 2025 r. w sprawie sposobu podziału łącznej kwoty potrzeb oświatowych między jednostki samorządu terytorialnego w roku 2026, w szczególności w odniesieniu do uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na autyzm, w tym zespół Aspergera.

Zgodnie z obowiązującymi regulacjami, aby za uczniem z orzeczeniem mogła zostać naliczona pełna kwota subwencji w dotychczasowej wysokości, konieczne jest zapewnienie mu co najmniej 10 godzin terapii w tygodniu w klasie ogólnodostępnej lub integracyjnej. W praktyce wymóg ten budzi poważne wątpliwości i trudności organizacyjne - jego realizacja w wielu przypadkach jest niemożliwa bez ograniczenia realizacji podstawy programowej, gdyż liczba godzin w tygodniowym planie zajęć jest ograniczona.

Jednocześnie wymóg ten nie dotyczy klas specjalnych, co rodzi pytania o spójność polityki państwa w zakresie edukacji włączającej i faktyczne wspieranie uczniów w środowisku ogólnodostępnym.

Dodatkowym problemem jest sposób i termin przekazywania środków finansowych. W wielu przypadkach jednostki samorządu terytorialnego otrzymały środki przeznaczone na wsparcie uczniów dopiero w połowie grudnia 2025 r. W praktyce uniemożliwiło to ich efektywne i zgodne z przeznaczeniem wydatkowanie na rzecz uczniów jeszcze w tym samym roku budżetowym, co skutkowało koniecznością zwrotu niewykorzystanych środków.

Z dostępnych informacji wynika, że skala problemu jest znacząca - przykładowo jedna z placówek oświatowych była zmuszona do zwrotu około 300 000 zł, a podobne sytuacje miały miejsce w wielu innych jednostkach.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jaka była łączna kwota zwrócona do budżetu samorządów z powodu niemożności ich wykorzystania?
2. Ile z tej kwoty dotyczyło środków przeznaczonych na uczniów z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego, w szczególności z diagnozą autyzmu, w tym zespołu Aspergera?
3. Jakie było uzasadnienie wprowadzenia wymogu realizacji co najmniej 10 godzin terapii tygodniowo jako warunku naliczenia pełnej subwencji dla ucznia w klasie ogólnodostępnej lub integracyjnej?
4. Czy ministerstwo analizowało realne możliwości organizacyjne szkół w zakresie spełnienia tego wymogu? Jeśli tak - jakie są wyniki tych analiz?
5. Czy planowane są zmiany przepisów w celu dostosowania wymogów do rzeczywistych warunków funkcjonowania szkół oraz idei edukacji włączającej?
6. Czy ministerstwo rozważa zmianę zasad przekazywania środków, tak aby trafiały one do samorządów w terminie umożliwiającym ich efektywne wykorzystanie na rzecz uczniów?
7. Jakie działania zostaną podjęte, aby zapobiec sytuacjom, w których środki przeznaczone na wsparcie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi są zwracane zamiast realnie wykorzystywane?

Z poważaniem

Mirosława Stachowiak-Różecka
Poseł na Sejm RP