Interpelacja w sprawie projektu nowelizacji ustawy o publicznym transporcie zbiorowym w kontekście pytań i uwag zgłoszonych podczas posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Walki z Wykluczeniem Transportowym z dnia 9 marca 2026 r.

Szanowny Panie Ministrze,

9 marca br. odbyło się posiedzenie prowadzonego przeze mnie Parlamentarnego Zespołu ds. Walki z Wykluczeniem Transportowym, podczas którego miała miejsce szeroka dyskusja z udziałem przedstawicieli samorządów, związków powiatowo-gminnych, przewoźników autobusowych i kolejowych, organizacji branżowych oraz ekspertów zajmujących się transportem publicznym. Tematem spotkania był projekt nowelizacji ustawy o publicznym transporcie zbiorowym.

Jednocześnie pragnę wyrazić ubolewanie, że na wspomnianym posiedzeniu nie był obecny żaden przedstawiciel Ministerstwa Infrastruktury, co było pierwszą taką sytuacją w historii prac zespołu. Posiedzenie cieszyło się dużym zainteresowaniem, a w trakcie dyskusji poruszono wiele istotnych kwestii dotyczących projektowanych zmian w ustawie o publicznym transporcie zbiorowym. W mojej ocenie obecność przedstawicieli resortu pozwoliłaby na bieżąco odnieść się do zgłaszanych uwag i rozwiać część wątpliwości uczestników spotkania. Z szacunku dla licznie przybyłych gości oraz w celu zapewnienia, że zgłoszone podczas posiedzenia problemy zostaną przekazane do resortu infrastruktury, zebrałam najważniejsze pytania i uwagi, aby w trybie niniejszej interpelacji uzyskać na nie odpowiedź.

Jednym z najczęściej podnoszonych problemów była kwestia centralizacji planowania i finansowania transportu publicznego na poziomie samorządu województwa. Wskazywano, że przekazanie marszałkom województw szerokich kompetencji dotyczących planów transportowych, schematów sieci komunikacyjnej oraz dostępu do środków z Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych może ograniczyć sprawczość gmin i powiatów, które najlepiej znają potrzeby transportowe mieszkańców.

Wielokrotnie wskazywano również na ryzyko nadmiernej biurokratyzacji systemu oraz brak elastyczności w zakresie zmian tras, przystanków czy rozkładów jazdy w trakcie obowiązywania umów wieloletnich. Zwracano uwagę na konieczność doprecyzowania zasad funkcjonowania transportu na żądanie, problem niewystarczającej wysokości dopłat do przewozów autobusowych oraz brak instrumentów umożliwiających wymianę taboru autobusowego.

W trakcie spotkania poruszono również kwestie dotyczące funkcjonowania transportu kolejowego, w tym projektowane uchylenie art. 22a ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, który dotyczy zasad zlecania przewozów kolejowych i w praktyce wpływa na możliwość powierzania tych przewozów bez przetargu spółkom samorządowym. Wskazywano także na potrzebę ujednolicenia systemu ulg oraz zapewnienia większej stabilności rozkładów jazdy.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje zmianę lub doprecyzowanie przepisów dotyczących możliwości zawierania porozumień przez związki powiatowo-gminne oraz inne związki jednostek samorządu terytorialnego z JST w zakresie organizacji publicznego transportu zbiorowego?
2. Czy planowane jest wprowadzenie rozwiązań umożliwiających łatwiejszą organizację połączeń komunikacyjnych na granicach województw, w tym zawieranie jednej umowy o dopłatę według siedziby organizatora zamiast zawierania odrębnych umów z różnymi wojewodami?
3. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje waloryzację stawki dopłaty do wozokilometra z Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych, która od 2020 r. wynosi 3 zł mimo znaczącego wzrostu kosztów funkcjonowania transportu publicznego?
4. W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić stabilność finansowania transportu publicznego w sytuacji wyczerpania środków przeznaczonych na dopłaty do przewozów?
5. Czy planowane jest uruchomienie programów wsparcia umożliwiających wymianę taboru autobusowego przez operatorów publicznego transportu zbiorowego?
6. Jakie jest uzasadnienie projektowanego uchylenia art. 22a ustawy o publicznym transporcie zbiorowym dotyczącego powierzania przewozów kolejowych oraz czy rozwiązanie to jest zgodne z zobowiązaniami Polski wynikającymi z prawa Unii Europejskiej dotyczącymi liberalizacji rynku kolejowego?
7. Czy projekt ustawy przewiduje doprecyzowanie definicji wykluczenia komunikacyjnego poprzez wprowadzenie mierzalnych wskaźników określających dostępność transportu publicznego?
8. Czy ministerstwo planuje doprecyzować zasady funkcjonowania transportu na żądanie w zakresie:
   • sposobu rozliczania dopłat,
   • definicji przejazdu objętego dopłatą,
   • maksymalnej liczby przejazdów objętych wsparciem?
9. Czy ministerstwo planuje umożliwienie bardziej elastycznego wprowadzania zmian w trasach i rozkładach jazdy w trakcie obowiązywania umów wieloletnich, np. w przypadku dodania nowych przystanków lub zmian infrastrukturalnych?
10. Czy ministerstwo planuje doprecyzowanie zasad łączenia publicznego transportu zbiorowego z dowozem dzieci do szkół w kontekście przepisów Prawa oświatowego i Prawa zamówień publicznych?
11. W jaki sposób ministerstwo zamierza ograniczyć ryzyko nadmiernej biurokratyzacji systemu transportu publicznego wynikającej z konieczności uzgadniania zmian z marszałkiem województwa?
12. Czy planowane jest wprowadzenie przepisów ujednolicających system ulg w różnych środkach transportu publicznego, w tym w przewozach autobusowych i kolejowych?
13. Czy ministerstwo planuje określenie harmonogramu naborów do Funduszu Rozwoju Przewozów Autobusowych w sposób umożliwiający samorządom uwzględnienie tych środków w procesie planowania budżetów?
14. Kiedy Ministerstwo Infrastruktury planuje opublikować raport z pierwszego etapu konsultacji projektu ustawy o zmianie ustawy o publicznym transporcie zbiorowym, zawierający zestawienie zgłoszonych uwag oraz informację o sposobie ich uwzględnienia lub odrzucenia?

Z wyrazami szacunku

Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP