Interpelacja w sprawie zaburzeń w funkcjonowaniu Funduszu Sprawiedliwości i ich wpływu na realizację ustawowych zadań pomocy osobom pokrzywdzonym przestępstwem

Fundusz Sprawiedliwości został powołany jako instrument systemowego wsparcia osób pokrzywdzonych przestępstwem oraz osób opuszczających zakłady karne. Jego podstawową cechą powinna być stabilność i ciągłość działania – ofiary przestępstw nie mogą być uzależnione od kalendarza konkursowego ani sporów politycznych.

Tymczasem z dniem 1 stycznia 2026 r. wygasły umowy z podmiotami realizującymi zadania finansowane z funduszu w roku 2025. Jednocześnie konkursy na rok 2026 – ogłoszone w lipcu 2025 r. – nie zostały rozstrzygnięte w terminie pozwalającym na zachowanie ciągłości finansowania. W konsekwencji część ośrodków udzielających pomocy prawnej, psychologicznej i materialnej osobom pokrzywdzonym przestępstwem ograniczyła działalność lub ją zawiesiła.

Z dostępnych informacji wynika, że przyczyną tej sytuacji nie był brak środków finansowych w funduszu, lecz brak terminowych decyzji administracyjnych. W przestrzeni publicznej pojawiły się sygnały, iż w Ministerstwie Sprawiedliwości wystąpił swoisty paraliż decyzyjny – związany z obawami pracowników przed podejmowaniem rozstrzygnięć w obszarze funduszu po wszczęciu postępowań karnych wobec osób wcześniej odpowiedzialnych za jego funkcjonowanie.

Dodatkowo – według informacji przekazywanych przez przedstawicieli organizacji oraz relacji medialnych – proces oceny ofert miał zostać powierzony podmiotowi zewnętrznemu.

Taki stan rzeczy podważa zasadę ciągłości działania państwa oraz zaufanie obywateli do instytucji odpowiedzialnych za ochronę ich praw.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Jakie były przyczyny nierozstrzygnięcia konkursów na realizację zadań Funduszu Sprawiedliwości na rok 2026 przed upływem obowiązywania umów z 2025 r.?
2. Czy w Ministerstwie Sprawiedliwości wystąpiły trudności kadrowe, organizacyjne lub proceduralne, które wpłynęły na wydłużenie procesu oceny ofert?
3. Jakie działania zostały podjęte, aby zapewnić sprawność i bezpieczeństwo procesu decyzyjnego?
4. Czy i na jakiej podstawie prawnej powierzono ocenę ofert podmiotowi zewnętrznemu? Jaki był zakres tej usługi oraz jej koszt?
5. Ile ośrodków w skali kraju ograniczyło lub zawiesiło działalność od 1 stycznia 2026 r. z powodu braku finansowania?
6. Kiedy jest przewidziane ostateczne rozstrzygnięcie wszystkich konkursów i podpisanie umów na 2026 r., tak aby zapewnić ciągłość udzielania pomocy osobom pokrzywdzonym przestępstwami oraz wsparcia postpenitencjarnego?
7. Jakie narzędzia Ministerstwo Sprawiedliwości planuje wprowadzić, aby zapewnić, iż podobne opóźnienia nie będą miały miejsca w przyszłości?
8. Czy ministerstwo przewiduje refundację kosztów poniesionych przez organizacje w okresie braku finansowania z funduszu lub inne formy rekompensaty?