Interpelacja w sprawie inwestycji rozwojowych w Hucie Łabędy SA

Szanowny Panie Ministrze,

na mocy podpisanej w 2022 roku pomiędzy Skarbem Państwa a Węglokoksem SA umowy o podwyższenie kapitału z przeznaczeniem na inwestycje rozwojowe, Skarb Państwa przeznaczył kwotę 562 mln złotych na inwestycje w hutniczej części grupy. Jedna ze spółek należących do Węglokoksu, tj. Huta Łabędy SA w Gliwicach zaplanowała i rozpoczęła proces inwestycyjny o wartości 214 mln złotych. Inwestycja w Hucie Łabędy SA obejmować miała nową izolernię, która miała wydłużyć łańcuch wartości dla przyszłościowego segmentu rurowego w spółce. Istotnym powodem wystąpienia o budowę własnej izolerni jest fakt, iż produkowane w Hucie Łabędy SA rury stalowe, tzw. czarne, sprzedawane są do firm pośredniczących, te z kolei dodając izolację uzyskują dużo wyższe marże na rynkach międzynarodowych. Własna izolernia spowodowałaby, że huta mogłaby skrócić łańcuch dostaw, generując wyższe obroty, uzyskując dodatkowe marże, a nade wszystko stać się silnym podmiotem na rynkach międzynarodowych.

Warto zaznaczyć, że Huta Łabędy SA w latach 2020-2023 odnotowywała znakomite wyniki operacyjne, w 2023 roku spółka zanotowała rekordowy poziom przychodów, generując jednocześnie najlepszy w swojej historii wynik finansowy (zysk netto). W 2024 roku spółka wypłaciła akcjonariuszom dywidendę w wysokości ponad 100 mln złotych, co świadczy o jej solidnej kondycji finansowej. Spółka działa w kilku obszarach, wytwarzając wyroby dla górnictwa, kształtowniki konstrukcyjne i rury stalowe.

Mając na uwadze fakt, że sprzedaż dla górnictwa systematycznie się zmniejsza, niezbędne są inwestycje, które pozwolą na produkcję i sprzedaż innych produktów. Po zmianach w zarządzie spółki, w połowie roku 2024, proces inwestycyjny budowy izolerni został całkowicie zatrzymany, nie rozpoczęto również żadnej innej rozwojowej inwestycji. W sytuacji kiedy polityka obecnego rządu doprowadza do szybkiego odchodzenia od węgla, Huta Łabędy traci cenny czas na dywersyfikację produkcji. Po zmianie władzy w grudniu 2023 roku Huta Łabędy ma już drugiego prezesa, natomiast żaden z nich nie skierował huty na niezbędną ścieżkę rozwoju.

Przedstawiciele Grupy Kapitałowej Węglokoks podkreślali podczas konferencji branżowej potrzebę realizacji ambitnego programu inwestycyjnego na kwotę 1 mld zł w ciągu 5 lat, obejmującego m.in. zmianę profilu zakładów w Łabędach oraz uniezależnienie energetyczne. Transformacja hutnictwa wymaga nie tylko wdrożenia nowych technologii produkcyjnych, ale także strategicznego podejścia do finansowania rozwoju.

Dla porównania, inne spółki z sektora zbrojeniowego, będące także pod nadzorem Ministerstwa Aktywów Państwowych, otrzymały w ostatnim czasie wsparcie finansowe. Bumar-Łabędy otrzymał 850 mln zł na inwestycje związane z produkcją sprzętu wojskowego, a Huta Stalowa Wola SA otrzymała dofinansowanie w wysokości 1,242 mld zł ze środków Funduszu Inwestycji Kapitałowych na rozbudowę i modernizację zakładów produkcyjnych.

Planowana inwestycja w izolernię rur ma kluczowe znaczenie dla przyszłości Huty Łabędy SA. Linia ta umożliwiłaby wydłużenie łańcucha wartości produktów rurowych, co zwiększyłoby konkurencyjność spółki na rynkach ciepłownictwa, gazownictwa i energetyki. Izolacja rur jest jednym z najważniejszych elementów systemów grzewczych i ciepłowniczych, pozwalającym na znaczną redukcję strat ciepła (nawet o 40 GJ rocznie w typowych instalacjach) oraz obniżenie kosztów eksploatacji o około 20%. W kontekście transformacji energetycznej, produkty z zakresu izolowanych rur mają rosnący potencjał rynkowy.

Huta Łabędy SA jest jednym z największych pracodawców w Gliwicach i odgrywa kluczową rolę w gospodarce regionu. Brak jasnej strategii rozwoju i wstrzymanie inwestycji zagraża nie tylko miejscom pracy w samej hucie, ale także w całym łańcuchu dostaw i usług związanych z działalnością zakładu.

W związku z powyższym, uprzejmie proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy w Hucie Łabędy SA planowane są jakiekolwiek inwestycje rozwojowe, a jeśli tak, to jakie konkretnie projekty są przewidziane do realizacji i w jakim czasie?

2. Z czego wynikało wstrzymanie przy jednoczesnym braku alternatywnych procesów inwestycyjnych od połowy 2024 roku, zwłaszcza w kontekście wcześniej zaplanowanej, sfinansowanej i rozpoczętej inwestycji w izolernię o wartości 214 mln złotych?

3. Jakie działania podejmuje Ministerstwo Aktywów Państwowych w celu zapewnienia Hucie Łabędy SA środków finansowych na realizację niezbędnych inwestycji rozwojowych, w szczególności w kontekście dostępnych instrumentów takich jak Fundusz Inwestycji Kapitałowych, z którego skorzystały inne spółki sektora (Bumar-Łabędy, Huta Stalowa Wola)?

4. Czy w ramach Grupy Kapitałowej Węglokoks istnieje długoterminowa strategia transformacji produkcji Huty Łabędy SA, uwzględniająca konieczność dywersyfikacji?

5. Jakie są plany dotyczące wykorzystania środków z podpisanej w 2022 roku umowy o podwyższenie kapitału (562 mln złotych na hutniczą część grupy) oraz czy te środki nadal są dostępne dla Huty Łabędy SA?

6. Jakie konkretne działania zostały podjęte przez obecne władze spółki (po zmianie zarządu w połowie 2024 roku) w zakresie przygotowania i realizacji projektów inwestycyjnych, oraz czy ministerstwo monitoruje efektywność zarządzania w tym obszarze?

7. Czy planowane jest zwiększenie nakładów inwestycyjnych w Grupie Kapitałowej Węglokoks z uwzględnieniem potrzeb rozwojowych Huty Łabędy SA, zwłaszcza w kontekście ambitnego programu inwestycyjnego na 1 mld złotych w ciągu 5 lat, o którym mówił prezes Grupy Kapitałowej Węglokoks?

Z wyrazami szacunku

Jarosław Wieczorek