Interpelacja w sprawie postępowań karnych prowadzonych wobec funkcjonariuszy publicznych i urzędników państwowych w latach 2021-2025

Odpowiedzialność karna funkcjonariuszy publicznych stanowi jeden z kluczowych mechanizmów ochrony praworządności oraz interesu publicznego. Pomimo istotnego znaczenia społecznego tej problematyki, brak jest publicznie dostępnych, zbiorczych i porównywalnych danych statystycznych pozwalających na ocenę skali oraz charakteru postępowań karnych prowadzonych wobec urzędników państwowych. Urzędnicy, podobnie jak przedsiębiorcy i pozostali obywatele, powinni podlegać podobnym konsekwencjom w sytuacji nadużyć lub błędów.

Z punktu widzenia sprawowania przez Sejm funkcji kontrolnej wobec władzy wykonawczej niezbędne jest uzyskanie informacji, czy i w jakim zakresie przepisy dotyczące przestępstw urzędniczych są faktycznie stosowane przez organa ścigania oraz jakie są efekty tych postępowań. Wielokrotnie bowiem otrzymujemy informacje o różnego typu wątpliwych działaniach na szkodę państwa – chociażby w poszczególnych ministerstwach, jednak niewiele wiadomo na temat ich skutków dla osób, które brały udział w procesie decyzyjnym.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Ile postępowań karnych prowadzono w latach 2021–2025 wobec funkcjonariuszy publicznych/urzędników państwowych, z podziałem na poszczególne lata, w których:
   a) wszczęto postępowanie przygotowawcze,
   b) skierowano akt oskarżenia do sądu,
   c) zapadło prawomocne orzeczenie?
2. Proszę o podanie powyższych danych z podziałem na kwalifikację prawną czynów, w szczególności obejmującą m.in.:
   • art. 228 K.k.,
   • art. 229 K.k.,
   • art. 231 K.k. (z rozróżnieniem §1 i §2),
   • art. 230–230a K.k.,
   • art. 271 K.k.,
   • art. 296 K.k.,
   • inne przepisy stosowane wobec funkcjonariuszy publicznych.
3. Jakie oznaczenia statystyczne, symbole klasyfikacyjne lub kategorie sprawozdawcze są stosowane w prokuraturze oraz w sądach powszechnych dla spraw dotyczących przestępstw popełnianych przez funkcjonariuszy/urzędników publicznych?
4. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości lub Prokuratura Krajowa prowadzą odrębne ewidencje statystyczne umożliwiające identyfikację spraw, w których oskarżonym jest funkcjonariusz publiczny, a jeżeli nie – z jakich przyczyn?
5. Jeżeli przedstawienie danych w powyższym układzie nie jest możliwe, proszę o wskazanie:
   a) jakimi danymi w tym zakresie dysponuje Prokuratura Krajowa,
   b) w jakim zakresie możliwe jest ich udostępnienie parlamentarzystom,
   c) jakie zmiany organizacyjne lub legislacyjne byłyby konieczne, aby takie dane były gromadzone w przyszłości.
6. Wobec ilu prawników działających na zlecenie urzędów lokalnych i państwowych wszczęto postępowania dyscyplinarne w sytuacji, gdy ręczyli oni za zgodność działań podejmowanych przez ich zwierzchników? Czy istnieją procedury, które wykluczają daną kancelarię lub prawnika z działalności na rzecz państwa w przypadku, gdy opiniowana przez nich decyzja okazuje się niewłaściwa?

Z wyrazami szacunku

Poseł na Sejm
Michał Wawer