Interpelacja w sprawie ustawowej zmiany wysokości emerytury podstawowej z KRUS

Szanowny Panie Ministrze,

rolnik emeryt – pan Grzegorz z województwa pomorskiego – już w poprzedniej, IX kadencji Sejmu RP nie ustawał w swoich wysiłkach, aby emerytury rolnicze były naliczane na równi z emeryturami z ZUS. Po wielu wysiłkach rolnicy emeryci doczekali się projektu ustawy, która ma poprawić sytuację ekonomiczną i sprawiedliwe traktowanie emerytów rolników.

W dniu 23 maja 2023 roku posłowie z Koalicyjnego Klubu Parlamentarnego Lewicy złożyli poselski projekt ustawy o zmianie ustawy o ubezpieczeniu społecznym rolników. Obecnie projekt wymaga nowelizacji m.in. w uzasadnieniu dotyczącym kosztów, które wyniosą około 2 miliardów zł.

Wnioskowane w ww. projekcie z 23 maja 2023 r. Klubu Parlamentarnego Lewicy zmiany były zaakceptowane przez 26 związków i organizacji rolniczych oraz innych podmiotów podczas konsultacji projektu ustawy przedstawionej do konsultacji społecznych 8 października 2022 r. przez ministra rolnictwa i rozwoju wsi (numer z wykazu prac legislacyjnych Rady Ministrów UD450).

Na skutek niekonstytucyjnej zmiany art. 6 pkt 7 ustawy z 20 grudnia 1990 r. budżet państwa – wg p. Grzegorza – oszczędził od dnia 1 marca 2017 r. do lutego 2026 r. około 20 miliardów kosztem emerytów i rencistów KRUS.

Jeżeli wnioskowane zmiany ustawy w zakresie art. 6 pkt 7 nie zostaną uchwalone, to nadal większość rolników przechodząc na emeryturę, otrzyma świadczenie w wysokości poniżej progu minimum socjalnego. Prognozowana emerytura minimalna od 1 marca 2026 r. to 1 978,49 zł. Rolnik przechodząc na emeryturę po 25 latach pracy, otrzyma od 1 marca 2026 r. emeryturę w kwocie 1912,05 zł netto. Po 30 latach ubezpieczenia w KRUS rolnik przechodząc na emeryturę, otrzyma świadczenie w wysokości 1944,46 zł netto – przeciętny rolnik przechodzący na emeryturę w trzech ostatnich latach ma niespełna 29 lat ubezpieczenia. Minimum socjalne wg cen z trzeciego kwartału 2025 r. obliczone przez IPiSS dla jednoosobowego gospodarstwa wynosi 1912 zł. Minimum socjalne wg cen za pierwszy kwartał 2026 r. wyniesie prawdopodobnie ponad 1950 zł.

W świetle obowiązującej konstytucji rolnikom emerytom powinno zostać przywrócone prawo emerytalne ograniczone ustawą z 2 grudnia 2016 r. i ustawą z 23 stycznia 2023 r., przez ograniczenie emerytury podstawowej w ustawie o ubezpieczeniu społecznym rolników z 20 grudnia 1990 r., finalnie do wysokości 90% emerytury minimalnej.

Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę o odpowiedzi na pytania:

1. Czy trwają prace nad zmianą ustawy wnoszącą o ustalenie, że emerytura podstawowa z KRUS równa się emeryturze minimalnej ZUS (100% a nie 90%)?
2. A jeśli tak, to na jakim są etapie?

Z wyrazami szacunku

Poseł Tadeusz Tomaszewski