Interpelacja w sprawie działań Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Wadowicach oraz procedur nadzoru epizootycznego zagrażających dobrostanowi zwierząt i interesom rolników

Szanowny Panie Ministrze!

W ostatnim czasie zgłosili się do mnie mieszkańcy powiatu wadowickiego, którzy czują się głęboko pokrzywdzeni i nękani działaniami miejscowego powiatowego inspektoratu weterynarii. Z relacji rolników wynika, że urzędnicy, zamiast wspierać obywateli i lokalną produkcję żywności, podejmują rygorystyczne decyzje administracyjne, które w praktyce uniemożliwiają racjonalne prowadzenie gospodarstwa. Sprawa dotyczy nakładania wielomiesięcznych blokad epizootycznych oraz stawiania wymogów, które stoją w rażącej sprzeczności zarówno z dobrostanem zwierząt, jak i realiami ekonomicznymi polskiej wsi.

Opisywana sytuacja dotyczy gospodarstwa, w którym bydło zostało prawidłowo zakolczykowane i przebadane przez lekarza weterynarii, który stwierdził, że zwierzęta są zdrowe. Mimo to na stado nałożono blokadę, a hodowcy nakazano bezwzględne utrzymywanie byków do ukończenia 24. miesiąca życia w celu wykonania kolejnych badań. W momencie sporu zwierzęta ważyły już ponad 600 kg. Dalsze ich przetrzymywanie przez kolejne miesiące groziło przerostem wagi, co mogłoby doprowadzić do upadku zwierząt lub utraty wartości rzeźnej, kwalifikując je jedynie do kosztownej utylizacji. Właściciel, działając racjonalnie, sprzedał zwierzęta do ubojni, gdzie badanie poubojowe potwierdziło, że mięso było w pełni zdrowe. W reakcji na to inspektorat złożył zawiadomienie o możliwości popełnienia przestępstwa, a na rodzinę rolnika, w tym osoby niebędące właścicielami stada i niewidniejące w rejestrach, nakładane są mandaty karne.

Takie postępowanie organów nadzoru nosi znamiona szykany urzędniczej. Zmuszanie rolnika do hodowli zwierząt do momentu, w którym stają się one niezdatne do produkcji rolnej jest działaniem na szkodę producenta rolnego i marnotrawstwem żywności. Co więcej, w sprawie zachodzi uzasadnione podejrzenie braku bezstronności, gdyż urzędnicy podejmujący kluczowe decyzje administracyjne są prywatnie skonfliktowani z gospodarzem. Mimo tych powiązań i jawnego konfliktu interesów, osoby te nie zostały wyłączone z prowadzenia postępowania i nadal decydują o losach gospodarstwa. Zamiast pomocy w rozwiązaniu problemu administracyjnego, rolnik spotyka się z groźbami utylizacji zdrowego stada i postawionymi zarzutami prokuratorskimi w związku ze sprzedażą bydła z gospodarstwa objętego blokadą, co podważa zaufanie do organów państwa.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na pytania:

1. Czy w związku z przypadkami, w których zwierzęta objęte nadzorem epizootycznym osiągają maksymalną wagę ubojową przed upływem wymaganego okresu obserwacji ministerstwo planuje wprowadzenie rozwiązań prawnych umożliwiających w takich sytuacjach wcześniejszy, kontrolowany ubój, aby zapobiec zagrożeniu dobrostanu zwierząt i stratom ekonomicznym rolników?

2. Czy zasadne i celowe jest ściganie rolnika z art. 165 K.k. (sprowadzenie niebezpieczeństwa dla życia lub zdrowia) za sprzedaż zwierząt objętych blokadą administracyjną, w sytuacji gdy ostateczne badanie poubojowe mięsa oraz badanie weterynaryjne przed sprzedażą jednoznacznie wykazały, że zwierzęta były zdrowe i nie stanowiły żadnego zagrożenia dla konsumentów, a nieprzeznaczenie ich na ubój wiązałoby się z negatywnymi konsekwencjami ekonomicznymi dla gospodarza?

3. Jakie mechanizmy kontrolne wdroży ministerstwo, aby zapobiegać sytuacjom, w których inspektorzy weterynarii podejmują decyzje wobec rolników, z którymi pozostają w konflikcie prywatnym lub niejasnych relacjach towarzyskich, i czy w opisanej sprawie zostanie zlecona kontrola bezstronności działań Powiatowego Inspektoratu Weterynarii w Wadowicach przez organy wyższego szczebla?

4. Na jakiej podstawie prawnej inspektorzy weterynarii nakładają mandaty za nieterminowe zgłoszenia przemieszczeń zwierząt na członków rodziny rolnika, którzy nie figurują w rejestrach Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa jako posiadacze bydła?

5. Czy biorąc pod uwagę fakt, iż przedmiotowe zwierzęta okazały się zdrowe, istnieje możliwość systemowa lub prawna, aby organy wyższego stopnia (wojewódzki inspektorat weterynarii) dokonały weryfikacji i anulowania decyzji powiatowej jako bezzasadnej, co pozwoliłoby na zakończenie postępowań karnych przeciwko rolnikom, którzy ratowali wartość swojego inwentarza?