Interpelacja w sprawie standardów ładu korporacyjnego, stabilności zarządczej oraz modelu nadzoru właścicielskiego nad spółkami z udziałem Skarbu Państwa

Szanowny Panie Ministrze,

na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora zwracam się z interpelacją w sprawie standardów ładu korporacyjnego oraz stabilności zarządczej w spółkach z udziałem Skarbu Państwa. W ostatnich latach wielokrotnie podnoszono znaczenie profesjonalizacji nadzoru właścicielskiego nad majątkiem Skarbu Państwa. Spółki z udziałem państwa funkcjonują na konkurencyjnym rynku, pozyskują finansowanie zewnętrzne, podlegają ocenie instytucji finansowych oraz inwestorów, a ich decyzje mają bezpośredni wpływ na bezpieczeństwo gospodarcze kraju. Jednym z kluczowych elementów ładu korporacyjnego jest stabilność zarządzania oraz przewidywalność decyzji właścicielskich. Częste zmiany w zarządach dużych spółek mogą prowadzić do dezorganizacji procesów inwestycyjnych, utraty zaufania kontrahentów, pogorszenia warunków finansowania oraz obniżenia wartości przedsiębiorstwa. Przykładem budzącym szczególne wątpliwości jest sytuacja Grupy Azoty – jednej z największych spółek sektora chemicznego w Europie Środkowo-Wschodniej – w której w ciągu ostatnich 12 miesięcy doszło do trzykrotnej zmiany prezesa zarządu. Spółka ta ma znaczenie strategiczne dla bezpieczeństwa nawozowego, rynku surowcowego oraz stabilności przemysłu chemicznego. Tak częsta rotacja personalna w podmiocie o takiej skali działalności rodzi pytania nie tylko o sytuację konkretnej spółki, lecz również o systemowe standardy nadzoru właścicielskiego sprawowanego przez Ministerstwo Aktywów Państwowych.

W warunkach rosnącej konkurencji międzynarodowej, presji kosztowej oraz wysokiego poziomu zadłużenia w części spółek państwowych, stabilność zarządcza nie powinna być kwestią uznaniową, lecz elementem świadomej polityki właścicielskiej państwa.

W związku z powyższym proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Aktywów Państwowych posiada formalnie przyjęty dokument określający standardy ładu korporacyjnego w spółkach z udziałem Skarbu Państwa?

2. Czy w tych standardach określono minimalne ramy stabilności kadencyjnej zarządów?

3. Jakie kryteria merytoryczne i ekonomiczne stanowią podstawę do odwoływania prezesów spółek strategicznych?

4. Czy każda zmiana prezesa w Grupie Azoty była poprzedzona pisemną oceną realizacji celów strategicznych oraz wskaźników efektywności (KPI)?

5. Czy ministerstwo analizowało wpływ częstych zmian personalnych na wycenę rynkową spółki oraz jej wiarygodność kredytową?

6. Czy przeprowadzono ocenę wpływu rotacji kadrowej na relacje spółki z instytucjami finansowymi?

7. Czy ministerstwo prowadzi systemowy monitoring ryzyka destabilizacji zarządczej w spółkach o znaczeniu strategicznym?

8. Czy istnieją jednolite procedury dokumentowania powodów odwoływania członków zarządów?

9. Czy planowane są zmiany legislacyjne wzmacniające transparentność decyzji właścicielskich w spółkach Skarbu Państwa?

10. Czy ministerstwo rozważa wprowadzenie publicznego raportowania dotyczącego stabilności zarządczej w spółkach strategicznych?

11. Czy przeprowadzono audyt nadzoru właścicielskiego w odniesieniu do Grupy Azoty w związku z częstymi zmianami zarządu?

12. Jakie działania podjęto w celu odbudowy zaufania inwestorów i partnerów biznesowych do stabilności zarządzania w tej spółce?

13. Czy ministerstwo analizowało wpływ zmian personalnych na realizację długoterminowych inwestycji przemysłowych?

14. Czy planowane jest opracowanie długofalowej polityki kadrowej wobec spółek o znaczeniu strategicznym dla gospodarki państwa?

Z wyrazami szacunku

Wiesław Krajewski
Poseł na Sejm RP