Interpelacja w sprawie możliwości wydłużenia terminów realizacji inwestycji finansowych z KPO w sytuacjach obiektywnych i niezawinionych trudności w realizacji

Szanowna Pani Minister,

jednym z obszarów, w których polskie samorządy wykorzystują wsparcie z KPO jest poprawa efektywności energetycznej budynków publicznych. Wiele JST zdecydowało się przeznaczyć środki KPO na realizację kluczowych inwestycji lokalnych w tym zakresie. Charakter tych projektów, w połączeniu z kumulacją procedur administracyjnych, ryzykiem odwołań w postępowaniach przetargowych oraz ograniczeniami wynikającymi z warunków atmosferycznych, szczególnie w okresie zimowym powoduje skrócenie i tak krótkiego czasu dostępnego na zakończenie inwestycji w terminie granicznym, tj. do 31 sierpnia 2026 roku dla projektów dot. budynków komunalnych oraz do 30 września 2026 roku dla projektów dot. budynków oświatowych.

Procesy technologiczne, szczególnie przy pracach termomodernizacyjnych wymagają zachowania określonych przerw i etapów, których nie można przyspieszyć bez negatywnych konsekwencji technicznych i użytkowych. Nawet małe nieprzewidziane opóźnienia skutkują przesunięciem terminu ukończenia realizacji, a czasu było tak mało, że samorządy nie mają marginesu błędu. W rezultacie istnieje ryzyko, że mimo podejmowania działań w trybie nadzwyczajnym, część samorządów nie zdoła ukończyć inwestycji w terminach umożliwiających pełne i prawidłowe rozliczenie środków z KPO. Może to skutkować obowiązkiem zwrotu części dofinansowania i koniecznością pokrycia wydatków ze środków własnych, co prowadziłoby do faktycznego poszkodowania podmiotów realizujących cele KPO w dobrej wierze.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jakie konkretne działania podjęło ministerstwo w celu zapewnienia pełnego i bezpiecznego wykorzystania środków z KPO w sytuacji, gdy realizacja inwestycji jest zagrożona opóźnieniami wynikającymi z przyczyn niezależnych od beneficjentów, w szczególności z powodu niekorzystnych warunków atmosferycznych lub odwołań w postępowaniach przetargowych, gdy ryzyko opóźnień pojawiło się już na etapie realizacji projektów?

2. Czy ministerstwo lub Komisja Europejska dopuszcza możliwość wydłużenia terminów realizacji inwestycji finansowanych z KPO dla beneficjentów, którzy napotkali obiektywne i niemożliwe do przewidzenia trudności, takie jak ograniczenia pogodowe lub wydłużone procedury przetargowe, w sytuacji gdy obowiązujące terminy i zasady naborów nie uwzględniały skutków takich okoliczności?

Z wyrazami szacunku

Lidia Czechak
Poseł na Sejm RP