Interpelacja w sprawie umieszczenia w wykazie prac legislacyjnych rozporządzenia potwierdzającego przyznanie emerytur górniczych pracownikom kolei górniczych

Gniezno, 10 lutego 2026 r.

Szanowny Panie Ministrze,

zgłosiła się do mnie grupa pracowników kopalni węgla brunatnego z Konina i Turku, pracujących na stanowisku – maszynista kolei górniczej na odkrywce, którzy cały czas zmagają się z problemem uznawania przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych ich pracy jako pracy górniczej, a tym samym przyznania uprawnień do emerytur po minimum 25 latach pracy i ukończeniu 50. lat życia z powszechnego systemu emerytalno–rentowego.

Pojęcie pracy górniczej w art. 50c ust. 1 pkt 4 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych jest oparte o takie trzy elementy, jak: element miejsca, czyli gdzie ta praca jest wykonywana, element stanowiska i element przedmiotowy, to znaczy na czym ta praca polega.

Nowelizacja ustawy emerytalnej dodana 19 października 2022 roku wprowadziła definicję odkrywki i przodka. Wskazała inne znaczenie pojęcia „odkrywka“, wiążąc je z całym zakładem górniczym i miała wyeliminować dotychczasową interpretację stanowiącą przeszkodę do uzyskania emerytury górniczej dla maszynistów kolei górniczych. Na tej podstawie wydaje się, że praca pracowników kolei górniczych powinna być uznawana za pracę górniczą. Jednak – zdaniem ZUS-u, który znajduje potwierdzenie w praktyce sądowej wskazuje się na to, że ta praca górnicza – praca polegająca na przewozie nakładu i złoża, ma związek nie z wydobyciem węgla, tylko ze sprzedażą tego węgla. I to w opinii ZUS-u, zdaniem Sądu Apelacyjnego w Poznaniu nie jest to już praca górnicza.

Rozwiązanie tego problemu, to istota Sprawiedliwej Transformacji rozumianej jako wywiązywanie się przez państwo ze swoich zobowiązań zaciągniętych wobec tych grup społeczno-zawodowych, których dotyczy transformacja – w tym przypadku osób zatrudnionych w zakładach górniczych jako pracownicy kolei górniczych.

Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę o odpowiedź na pytanie:

Czy trwają prace nad zmianami w przepisach rozporządzenia potwierdzającego pracę maszynistów i pomocników kolei górniczych jako pracę górniczą dającą możliwość otrzymania emerytury po minimum 25 latach pracy i ukończeniu 50. lat życia, jeśli tak, to kiedy mogą oczekiwać pozytywnej decyzji?

Z wyrazami szacunku

Poseł Tadeusz Tomaszewski