Interpelacja w sprawie realizacji świadczenia polegającego na usunięciu i założeniu wkładki antykoncepcyjnej w ramach NFZ

Szanowna Pani Minister,

w ostatnim czasie pojawia się wiele sygnałów od pacjentek z różnych części kraju, wskazujących na poważne nieprawidłowości w realizacji świadczenia polegającego na usunięciu i założeniu wkładki domacicznej (miedzianej lub hormonalnej) w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.

Zgodnie z obowiązującymi przepisami procedura ta jest świadczeniem gwarantowanym i powinna być wykonywana nieodpłatnie w ramach wizyty ginekologicznej finansowanej przez NFZ. Jedynym kosztem, jaki pacjentka może ponieść, jest zakup samej wkładki w aptece na podstawie recepty. Tymczasem relacje pacjentek wskazują, że w praktyce świadczenie to jest często realizowane w sposób odbiegający od zasad finansowania publicznego.

Z przekazywanych relacji wynika, że pacjentki nie są informowane o możliwości samodzielnego zakupu wkładki w aptece, a lekarze nie wystawiają recept umożliwiających taki zakup. Brak jest również informacji o tym, że cała procedura wymiany wkładki antykoncepcyjnej może zostać wykonana w ramach NFZ. Zamiast tego usługa ta realizowana jest prywatnie, a wkładka nabywana jest za pośrednictwem gabinetu lekarza ginekologa.

Pacjentki podkreślają, że w praktyce nie spotkały się z sytuacją, w której lekarz jasno poinformowałby je o możliwości zakupu wkładki na receptę i wykonania zabiegu w ramach NFZ bez dodatkowych opłat.

Opisane praktyki mogą wskazywać na systemowy problem polegający na tym, że świadczenie formalnie gwarantowane jest w praktyce realizowane jako usługa prywatna, co ogranicza realny dostęp do publicznej opieki zdrowotnej.

W związku z powyższym zwracam się do Pani Minister z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Zdrowia oraz Narodowy Fundusz Zdrowia monitorują dostępność świadczenia polegającego na wymianie wkładki domacicznej w ramach NFZ? Jeśli tak, jakie są wyniki tych analiz?
2. Ile placówek w Polsce realnie wykonuje wymianę wkładki domacicznej bez pobierania dodatkowych opłat od pacjentek? Czy NFZ posiada takie dane?
3. Czy NFZ dopuszcza pobieranie przez placówki opłat za wkładkę domaciczną bez wystawienia pacjentce recepty umożliwiającej jej samodzielny zakup w aptece?
4. Czy lekarz ma obowiązek poinformować pacjentkę o możliwości zakupu wkładki w aptece oraz o prawie do wykonania zabiegu w ramach NFZ? Jeśli tak, w jaki sposób obowiązek ten jest egzekwowany?
5. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie mechanizmów nadzorczych lub informacyjnych, które zapewniłyby pacjentkom realny dostęp do świadczenia gwarantowanego, a nie jedynie deklaratywnego?
6. Czy ministerstwo rozważa doprecyzowanie zasad finansowania lub organizacji świadczenia, tak aby wyeliminować niejasności i ograniczyć możliwość pobierania nieuzasadnionych opłat?
7. Czy pacjentka, która została obciążona kosztami świadczenia gwarantowanego, ma możliwość uzyskania zwrotu poniesionych kosztów? Jeśli tak, jaka jest procedura?

Zgłaszane przypadki wskazują, że problem ma charakter powtarzalny i dotyczy wielu regionów kraju. W związku z tym proszę o przedstawienie stanowiska ministerstwa oraz planowanych działań naprawczych.

Z poważaniem

dra Anita Kucharska-Dziedzic
Posłanka na Sejm RP