Interpelacja w sprawie potrzeby uregulowania statusu prawnego oraz zasad funkcjonowania gal freak fighterskich w Polsce

Szanowny Panie Ministrze,

w ostatnich latach obserwuje się dynamiczny wzrost popularności tzw. gal freak fighterskich, które funkcjonują na pograniczu widowiska rozrywkowego i sportów walki. Wydarzenia te polegają na organizowaniu pojedynków z udziałem influencerów, patoinfluencerów oraz osób znanych z mediów społecznościowych i świata rozrywki. Z dostępnych danych i analiz wynika, że około 80% uczestników takich gal nie posiada żadnego przygotowania sportowego ani doświadczenia w profesjonalnych sportach walki, a jedynie niewielka część miała wcześniej styczność z treningiem sportowym.

Charakter gal freak fighterskich znacząco odbiega od standardów właściwych dla sportu. Towarzyszące im konferencje prasowe, spotkania promocyjne oraz tzw. face to face często cechują się skrajną wulgarnością, agresją słowną, groźbami karalnymi, treściami obscenicznymi oraz gloryfikacją przemocy. W przestrzeni medialnej pojawiają się uczestnicy z bogatą przeszłością kryminalną, a niektórzy zawodnicy publicznie pochwalają przemoc wobec kobiet lub prezentują zachowania związane z używaniem twardych narkotyków. Szczególne kontrowersje wzbudziło zaproszenie na jedną z gal osoby powszechnie kojarzonej z przestępczością zorganizowaną, znanej pod pseudonimem „Słowik“.

Zjawisko to ma charakter masowy i generuje bardzo wysokie przychody. Jedna z federacji freak fighterskich chwaliła się osiągnięciem przychodów liczonych w milionach złotych, a liczba sprzedanych dostępów pay-per-view do pojedynczych gal sięgała nawet 500 tysięcy. Pomimo tej skali działalności, wydarzenia te funkcjonują poza jednoznacznymi ramami prawnymi właściwymi dla sportu zawodowego, nie podlegając nadzorowi polskich związków sportowych ani standardom wynikającym z ustawy o sporcie.

Szczególnie niepokojący jest brak skutecznych mechanizmów ochrony dzieci i młodzieży. Gale freak fighterskie nie są objęte jednolitymi limitami wiekowymi ani restrykcyjnymi zasadami dostępu, co powoduje ich dużą popularność wśród osób małoletnich. Młodzi odbiorcy mają kontakt z treściami zawierającymi przemoc, wulgaryzmy, patologie społeczne oraz negatywne wzorce zachowań, co pozostaje w sprzeczności z konstytucyjną zasadą ochrony dobra dziecka oraz celami polityki państwa w zakresie wychowania fizycznego i kultury fizycznej.

Gale freak fighterskie nie realizują idei sportu ani wartości, które legły u podstaw rozwoju sportów walki, takich jak fair play, poszanowanie przeciwnika, samodyscyplina, odpowiedzialność i ochrona zdrowia uczestników. Brak standardów organizacyjnych, etycznych i bezpieczeństwa prowadzi do wypaczenia idei współzawodnictwa sportowego, a jednocześnie negatywnie wpływa na wizerunek sportów walki jako dyscyplin wymagających wieloletniego przygotowania, pracy i podporządkowania się regułom.

Dodatkowym argumentem przemawiającym za koniecznością interwencji państwa jest fakt, że w przeszłości odnotowano przypadek, w którym jedna z organizacji freak fighterskich – z uwagi na powiązania z kapitałem rosyjskim – została objęta sankcjami, a jej rachunki bankowe zostały zamrożone. Okoliczność ta wskazuje, że działalność tego rodzaju podmiotów może rodzić nie tylko zagrożenia społeczne i wychowawcze, lecz również istotne ryzyka o charakterze prawnym, finansowym oraz związane z bezpieczeństwem państwa

Brak jednoznacznej kwalifikacji prawnej gal freak fighterskich powoduje obecnie lukę regulacyjną. Z jednej strony wydarzenia te korzystają z popularności i estetyki sportów walki, z drugiej – nie podlegają obowiązkom i standardom właściwym dla sportu zawodowego. W konsekwencji prowadzi to do nierównej konkurencji wobec legalnie działających organizacji sportowych oraz osłabienia autorytetu instytucji odpowiedzialnych za rozwój sportu w Polsce.

Mając powyższe na uwadze, zasadne jest podjęcie działań legislacyjnych oraz systemowych zmierzających do jednoznacznego określenia statusu gal freak fighterskich, ich relacji do sportu oraz zasad ich organizowania, w szczególności w zakresie bezpieczeństwa uczestników, ochrony małoletnich oraz standardów etycznych.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Jakie działania zamierza podjąć Ministerstwo Sportu i Turystyki w celu uregulowania statusu prawnego gal freak fighterskich oraz jednoznacznego rozróżnienia pomiędzy działalnością sportową a rozrywkową?
2. Czy ministerstwo prowadzi lub planuje prowadzić konsultacje z polskimi związkami sportów walki, środowiskiem sportowym oraz ekspertami prawa sportowego w celu wypracowania jednolitych standardów organizacyjnych, etycznych i bezpieczeństwa dla tego typu wydarzeń?
3. Jakie instrumenty prawne i organizacyjne zamierza zastosować ministerstwo w celu skutecznej ochrony dzieci i młodzieży przed dostępem do treści promujących przemoc, wulgarność i patologie społeczne w ramach gal freak fighterskich?
4. Czy Ministerstwo Sportu i Turystyki rozważa wprowadzenie obowiązkowego progu wiekowego 18+ dla gal freak fighterskich, uregulowanie zasad udziału osób małoletnich w tego typu wydarzeniach oraz określenie minimalnych standardów weryfikacji wieku odbiorców, w szczególności w przypadku transmisji pay-per-view?