Interpelacja w sprawie możliwości realizacji zasady bliskości w odniesieniu do odpadów budowlanych powstających w ramach inwestycji krótkotrwałych

Jednym z fundamentalnych założeń ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach jest tzw. zasada bliskości, zgodnie z którą odpady powinny być w pierwszej kolejności przetwarzane w miejscu ich powstania lub jak najbliżej tego miejsca. W praktyce zasada ta w bardzo ograniczonym stopniu znajduje zastosowanie w odniesieniu do odpadów budowlanych, w szczególności powstających w ramach inwestycji krótkotrwałych.

Znaczna część odpadów budowlanych – takich jak gruz betonowy, gruz ceglany czy masy ziemne – z technologicznego punktu widzenia mogłaby być poddawana prostym procesom odzysku bezpośrednio na placu budowy i następnie ponownie wykorzystywana. Bariery mają charakter przede wszystkim formalnoprawny. Wykonawcy robót budowlanych uzyskują prawo do dysponowania terenem dopiero w momencie przejęcia placu budowy, natomiast procedury związane z uzyskaniem zezwoleń na przetwarzanie odpadów trwają często dłużej niż sama inwestycja.

W konsekwencji dochodzi do sytuacji, w których odpady nadające się do ponownego wykorzystania są przekazywane do unieszkodliwienia, podczas gdy na potrzeby sąsiednich inwestycji nabywane są surowce pierwotne, często transportowane na znaczne odległości. Dotyczy to m.in. mas ziemnych, gruntu organicznego czy gruzu betonowego. Zjawisko to stoi w sprzeczności zarówno z zasadą bliskości, jak i z celami gospodarki o obiegu zamkniętym, a jednocześnie sprzyja powstawaniu szarej strefy w obrocie materiałami staroużytecznymi.

W związku z powyższym, kieruję następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska prowadzi obecnie lub planuje podjęcie działań mających na celu umożliwienie rzeczywistej realizacji zasady bliskości w odniesieniu do odpadów budowlanych, w szczególności powstających w ramach inwestycji krótkotrwałych?
2. Czy w resorcie analizowana jest skala problemu polegającego na kierowaniu odpadów budowlanych nadających się do odzysku do unieszkodliwienia z przyczyn formalnoprawnych?
3. Czy ministerstwo prowadzi lub prowadziło prace analityczne lub konsultacyjne dotyczące barier prawnych w przetwarzaniu odpadów budowlanych w miejscu ich wytworzenia?
4. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska współpracuje lub planuje współpracę z Ministerstwem Rozwoju i Technologii w zakresie zagadnień związanych z przetwarzaniem odpadów budowlanych na placach budów?
5. Jakie inne działania, o charakterze systemowym lub analitycznym, zostały dotychczas podjęte przez ministerstwo w związku z problemami opisanymi powyżej?