Interpelacja w sprawie rygorystycznego uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy na obszarach udokumentowanego złoża węgla brunatnego "Więcbork" (WB728) i skutków dla mieszkańców gminy Więcbork

Szanowna Pani Ministro,

zwracam się z interpelacją w związku z sygnałami napływającymi z gminy Więcbork (woj. kujawsko-pomorskie), dotyczącymi praktyki rygorystycznego uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy na obszarach, na których występuje udokumentowane złoże węgla brunatnego „Więcbork” (WB728). Problem dotyka mieszkańców, w tym właścicieli nieruchomości planujących podstawowe inwestycje (np. zabudowę jednorodzinną), których realizacja bywa znacząco utrudniona lub blokowana na etapie uzgodnień z organami administracji geologicznej.

Z przekazanych informacji wynika, że choć złoże jest formalnie udokumentowane, to w obowiązujących dokumentach planistycznych na poziomie wojewódzkim i lokalnym priorytetowo traktuje się ochronę przyrody i środowiska, a nie przemysłowe wydobycie surowców, a uwarunkowania środowiskowe (m.in. obszary chronione, zbiorniki wód podziemnych, istniejąca struktura rolnicza i osadnicza) czynią perspektywę eksploatacji w praktyce nierealną. W konsekwencji gmina i mieszkańcy znajdują się w sytuacji „zamrożenia” rozwoju przestrzennego przez wiele lat, mimo braku realnych planów uruchomienia wydobycia.

W ocenie samorządu potrzebne są wytyczne lub rozwiązania organizacyjnoprawne umożliwiające bardziej elastyczne podejście do uzgadniania WZ dla inwestycji niezwiązanych z górnictwem na obszarach, gdzie dokumenty planistyczne jednoznacznie wykluczają eksploatację odkrywkową.

Przedstawiony problem ma wymiar społeczny i gospodarczy - dotyczy możliwości realizacji podstawowych potrzeb mieszkaniowych mieszkańców oraz rozwoju lokalnego, przy jednoczesnym zachowaniu standardów ochrony środowiska.

W związku z powyższym proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jakie są obecnie zasady i kryteria stosowane przez organy administracji geologicznej przy uzgadnianiu decyzji o warunkach zabudowy na obszarach udokumentowanych złóż kopalin, w szczególności dla złoża „Więcbork” (WB728)?

2. Czy ministerstwo dysponuje danymi/statystykami dotyczącymi liczby spraw z gminy Więcbork (lub powiatu/województwa) w zakresie uzgadniania WZ na ww. obszarze, w tym liczby uzgodnień negatywnych i ich typowych podstaw? Jeśli tak, proszę o ich przedstawienie.

3. Czy w ocenie ministerstwa dopuszczalne jest, aby przy uzgadnianiu WZ różnicować podejście do ochrony złoża w zależności od tego, czy lokalne i regionalne dokumenty planistyczne realnie dopuszczają możliwość przyszłej eksploatacji, czy też ją wykluczają?

4. Czy ministerstwo planuje wydanie wytycznych/interpretacji dla organów administracji geologicznej, które umożliwią sprawniejsze uzgadnianie decyzji WZ dla inwestycji mieszkaniowych i innych niezwiązanych z górnictwem na terenach, gdzie eksploatacja złoża jest w praktyce wykluczona? Jeśli tak, w jakim zakresie i w jakim trybie?

5. Czy ministerstwo analizuje możliwość zmian przepisów lub praktyki (w tym na poziomie rozporządzeń/wytycznych), tak aby zabezpieczenie interesu ochrony złoża nie prowadziło do długotrwałego ograniczania prawa właścicieli do korzystania z nieruchomości i zrównoważonego rozwoju gmin?

6. Czy prowadzono lub planuje się prowadzenie analizy dotyczącej aktualności i zasadności utrzymywania określonych ograniczeń w odniesieniu do złoża „Więcbork” (WB728), w sytuacji gdy uwarunkowania środowiskowe i planistyczne mają wykluczać realną możliwość eksploatacji?

7. Czy ministerstwo przewiduje podjęcie dialogu z gminą Więcbork i samorządami w analogicznej sytuacji, w celu wypracowania procedury „szybkiej ścieżki” dla inwestycji niekolidujących z ochroną złoża w praktyce?

Z poważaniem

Posłanka na Sejm RP
Iwona Maria Kozłowska