Interpelacja w sprawie zagrożeń dla bezpieczeństwa dzieci i młodzieży wynikających z działalności sieci "764" oraz podobnych struktur przemocy cyfrowej

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się do Pana Ministra z interpelacją w sprawie narastającego zagrożenia dla bezpieczeństwa dzieci i młodzieży w Internecie, związanego z działalnością brutalnej sieci określanej jako „764”, której funkcjonowanie polega na systemowym wykorzystywaniu nieletnich, przymuszaniu ich do samookaleczeń, aktów przemocy, a także do produkcji i rozpowszechniania drastycznych treści o charakterze seksualnym i brutalnym.

Jak wynika z doniesień opublikowanych m.in. przez portal CyberDefence24, a także z komunikatów Federalnego Biura Śledczego (FBI) w Stanach Zjednoczonych, sieć „764” stanowi poważne i dynamicznie rozwijające się zagrożenie o charakterze transnarodowym. Członkowie tej struktury wykorzystują platformy internetowe i komunikatory popularne wśród dzieci i młodzieży do werbowania ofiar, stosując manipulację psychologiczną, szantaż, grooming oraz presję rówieśniczą. W wielu przypadkach działania te prowadzą do poważnych obrażeń fizycznych, prób samobójczych, a także do eskalacji przemocy w świecie rzeczywistym.

Szczególnie niepokojący jest fakt, że ofiarami sieci „764” są często osoby niepełnoletnie, w tym bardzo młode dzieci, a sprawcy nierzadko również należą do grupy wiekowej nieletnich lub młodych dorosłych. Zjawisko to lokuje się na styku przestępczości seksualnej wobec dzieci, cyberprzemocy oraz nowego typu brutalnego ekstremizmu o charakterze nihilistycznym, co znacząco utrudnia jego identyfikację i przeciwdziałanie w ramach tradycyjnych instrumentów prawnych.

Z dostępnych informacji wynika, że organy ścigania w innych państwach, w szczególności w USA, kwalifikują działalność sieci „764” jako zagrożenie dla bezpieczeństwa publicznego i prowadzą skoordynowane działania operacyjne, obejmujące zarzuty z zakresu przestępczości seksualnej wobec dzieci, cyberstalkingu, przestępczości zorganizowanej oraz ekstremizmu. W tym kontekście zasadne wydaje się pytanie o skalę rozpoznania tego zjawiska przez polskie organy ścigania oraz o gotowość systemu wymiaru sprawiedliwości do reagowania na tego typu zagrożenia.

Mając na uwadze konstytucyjny obowiązek państwa w zakresie ochrony praw dziecka, a także rosnącą rolę Internetu i platform cyfrowych w życiu najmłodszych, niezbędne wydaje się podjęcie działań zarówno o charakterze represyjnym, jak i prewencyjnym, w tym ścisłej współpracy organów ścigania, wymiaru sprawiedliwości, instytucji edukacyjnych oraz podmiotów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo cyfrowe.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości posiada informacje lub prowadzi analizy dotyczące obecności lub aktywności sieci „764” bądź podobnych struktur wykorzystujących dzieci i młodzież na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?
2. Czy w postępowaniach prowadzonych przez prokuraturę lub inne organy podległe ministrowi sprawiedliwości identyfikowane są sprawy o charakterze zbliżonym do działań sieci „764”, obejmujące przymuszanie nieletnich do samookaleczeń, przemocy lub produkcji drastycznych treści?
3. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości rozważa wypracowanie szczególnych wytycznych lub rekomendacji dla prokuratur i sądów w zakresie kwalifikacji prawnej czynów związanych z działalnością brutalnych sieci internetowych wymierzonych w dzieci, w tym z wykorzystaniem instrumentów przewidzianych dla zwalczania przestępczości zorganizowanej?
4. Czy planowana jest współpraca Ministerstwa Sprawiedliwości z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministerstwem Edukacji Narodowej, NASK, Policją oraz organizacjami zajmującymi się ochroną praw dziecka w celu wzmocnienia mechanizmów wczesnego wykrywania i reagowania na tego rodzaju zagrożenia?
5. Jakie działania o charakterze legislacyjnym, organizacyjnym lub edukacyjnym Ministerstwo Sprawiedliwości uznaje obecnie za najbardziej efektywne w przeciwdziałaniu brutalnym formom cyberprzemocy i wykorzystywania dzieci w środowisku cyfrowym?