Interpelacja w sprawie ograniczeń, limitów oraz kosztów korzystania z wody z własnych ujęć w gospodarstwach rolnych

Szanowny Panie Ministrze,

w dniu 15 stycznia 2026 r. w Sępólnie Krajeńskim odbyło się spotkanie Pana Ministra z rolnikami oraz przedstawicielami środowisk rolniczych, podczas którego poruszono również kwestie związane z korzystaniem z wody w gospodarstwach rolnych, w szczególności z wody pochodzącej z własnych ujęć, w tym studni.

Rolnicy zwracali uwagę na narastające wątpliwości oraz obawy związane z obowiązującymi i planowanymi limitami poboru wody, a także z kosztami administracyjnymi i finansowymi, które wiążą się z legalnym korzystaniem z własnych zasobów wodnych w procesie produkcji rolnej.

W toku spotkania podnoszono, że woda stanowi niezbędny element produkcji żywności, zarówno w produkcji roślinnej (nawadnianie), jak i zwierzęcej (pojenie zwierząt, utrzymanie dobrostanu, mycie i dezynfekcja obiektów). Wskazywano jednocześnie, że wprowadzane regulacje, wynikające m.in. z przepisów prawa wodnego oraz polityki środowiskowej Unii Europejskiej, generują dla rolników dodatkowe obowiązki formalne i koszty, które w praktyce obciążają rentowność gospodarstw.

Szczególne zaniepokojenie budziły kwestie związane z:

• limitami poboru wody z własnych studni,
• koniecznością uzyskiwania pozwoleń wodnoprawnych lub zgłoszeń,
• opłatami za pobór wody, nawet w przypadku wykorzystywania jej wyłącznie na potrzeby własnego gospodarstwa,
• kosztami pomiarów, ewidencji oraz sprawozdawczości,
• niejednoznacznością przepisów i ryzykiem sankcji administracyjnych w przypadku ich nieprawidłowej interpretacji.

Rolnicy podkreślali, że obowiązki te są często nieproporcjonalne do skali prowadzonej produkcji, zwłaszcza w gospodarstwach rodzinnych, i nie zawsze uwzględniają specyfikę rolnictwa jako sektora bezpośrednio związanego z zapewnieniem bezpieczeństwa żywnościowego państwa.

Zdaniem rolników uczestniczących w spotkaniu w Sępólnie Krajeńskim dostęp do wody na racjonalnych i przewidywalnych zasadach stanowi warunek konieczny utrzymania produkcji rolnej, a wszelkie regulacje w tym zakresie powinny uwzględniać zarówno cele środowiskowe, jak i realne możliwości ekonomiczne rolników.

W związku z powyższym, nawiązując do problemów zgłaszanych podczas spotkania w Sępólnie Krajeńskim, zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Jakie obecnie obowiązują limity poboru wody z własnych ujęć w gospodarstwach rolnych i na jakich zasadach są one ustalane?
2. Jakie opłaty i koszty administracyjne ponoszą rolnicy korzystający z wody z własnych studni na potrzeby produkcji rolnej?
3. Czy ministerstwo planuje zmiany przepisów zmierzające do uproszczenia procedur oraz ograniczenia kosztów związanych z korzystaniem z własnych zasobów wodnych przez rolników?
4. W jaki sposób ministerstwo zamierza zapewnić, aby regulacje dotyczące gospodarowania wodą nie prowadziły do nadmiernego obciążenia ekonomicznego gospodarstw rolnych?
5. Czy planowane są konsultacje ze środowiskami rolniczymi w celu wypracowania rozwiązań uwzględniających specyfikę produkcji rolnej oraz realne potrzeby gospodarstw?

Z wyrazami szacunku

Posłanka na Sejm RP
Iwona Maria Kozłowska