Interpelacja w sprawie sprzeciwu mieszkańców pow. sejneńskiego wobec lokalizacji poligonu w litewskiej miejscowości Kopciowo

Suwałki, dn. 19 stycznia 2026 r.

Szanowny Panie Ministrze,

zwrócili się do mnie mieszkańcy powiatu sejneńskiego, pełni obaw dotyczących planów powstania poligonu wojskowego w miejscowości Kopciowo (Kapčiamiestis) w południowej części Litwy, tuż przy granicy z Polską. Planowana inwestycja ma objąć około 14,6 tys. hektarów. Szczególny niepokój budzi proponowana lokalizacja strzelnicy, która ma znajdować się bezpośrednio przy granicy, a tym samym mniej niż 500 metrów od niektórych domostw po stronie polskiej (wsie Budwieć, Stanowisko, Zelwa).

Społeczny sprzeciw mieszkańców wynika z realnych obaw dotyczących przyszłości ich miejsca zamieszkania oraz jakości życia. Wskazują oni na szereg negatywnych skutków, m.in.: społecznych, zdrowotnych, środowiskowych, turystycznych i gospodarczych planowanej inwestycji.

Strzelnica oraz ćwiczenia z użyciem ciężkiego sprzętu i amunicji generować będą uciążliwy hałas i drgania, wpływające na komfort życia oraz zdrowie psychiczne i fizyczne ludzi. Dodatkowo stałe poczucie zagrożenia i obniżenie jakości życia mogą negatywnie oddziaływać na samopoczucie mieszkańców, sprzyjając narastaniu lęku a nawet napięć społecznych.

Obszar pogranicza polsko-litewskiego charakteryzuje się wysokimi walorami przyrodniczymi i krajobrazowymi. Budowa oraz funkcjonowanie poligonu wiązałyby się z degradacją środowiska, niszczeniem siedlisk roślin i zwierząt, a także zanieczyszczeniem gleby i wód. Skutki te mogą mieć charakter długotrwały i nieodwracalny, szczególnie w regionach objętych ochroną przyrodniczą. Pogranicze polsko-litewskie posiada potencjał turystyczny i rolniczy, który mógłby zostać zmarnowany w wyniku militaryzacji tego obszaru.

Kolejną kwestią są skutki gospodarcze. Ostatnie 4 lata pokazały, jak bardzo negatywny wpływ na rozwój gospodarczy regionu spowodowała obecna sytuacja geopolityczna oraz sama nazwa „Przesmyk Suwalski“. Odczuwalny już dzisiaj spadek atrakcyjności inwestycyjnej i turystycznej tego regionu uległby dalszemu pogłębieniu, co radykalnie wpłynęłoby na dochody mieszkańców oraz budżety samorządów lokalnych. Dotyczy to całego powiatu, który jest notabene najmniejszym i jednym z najbiedniejszych w Polsce.

Panie Ministrze, mieszkańcy Sejneńszczyzny odczuwają brak realnego wpływu na decyzje, które bezpośrednio będą dotyczyć ich codziennego życia. Oczywiście nikt z nich nie podważa prawa Litwy do wzmacniania własnego bezpieczeństwa i rozwoju infrastruktury obronnej. Zwracają jednak uwagę, że strona litewska być może nie wzięła dostatecznie pod uwagę istniejącej zabudowy i liczby mieszkańców po polskiej stronie granicy, koncentrując się wyłącznie na niskim zaludnieniu obszaru planowanej inwestycji na swoim terytorium.

Jak podkreślają mieszkańcy, rozsądnym rozwiązaniem byłoby przesunięcie przez stronę litewską lokalizacji poligonu o kilka kilometrów w głąb swojego terytorium. To chociaż w pewnym stopniu zminimalizowałoby oddziaływanie i skutki tej inwestycji dla całego regionu, w tym dla miasta Sejny oraz okolicznych miejscowości.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej posiada aktualne informacje dotyczące planów budowy poligonu w miejscowości Kopciowo w pobliżu granicy polsko-litewskiej, w tym lokalizacji strzelnicy w bezpośrednim sąsiedztwie granicy?
2. Czy planowane są rozmowy z władzami litewskimi w celu zakresu planowanej inwestycji oraz jej wpływu na mieszkańców terenów przygranicznych po stronie polskiej?
3. Jakie działania MON podejmuje, aby zapewnić bezpieczeństwo mieszkańcom terenów przygranicznych oraz chronić ich interesy w kontekście planowanego litewskiego poligonu?
4. Czy resort podejmie rozmowy ze stroną litewską dotyczące przesunięcia lokalizacji poligonu w głąb Litwy?

Z poważaniem

Poseł Jacek Niedźwiedzki