Interpelacja w sprawie obowiązku zimowego utrzymania chodników przez właścicieli nieruchomości przyległych

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się do Pana Ministra z prośbą o analizę zasadności utrzymywania obecnych przepisów regulujących obowiązek odśnieżania chodników przez właścicieli prywatnych posesji.

Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 4 ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, obowiązek uprzątnięcia błota, śniegu, lodu i innych zanieczyszczeń z dróg dla pieszych położonych wzdłuż nieruchomości spoczywa na jej właścicielu. Przepis ten, choć zakorzeniony w polskim systemie prawnym od dekad, w obecnych realiach społeczno-gospodarczych staje się źródłem istotnych paradoksów prawnych:

1. Obecna konstrukcja prawna przerzuca odpowiedzialność za mienie publiczne na osoby prywatne. Dochodzi do sytuacji, w której właściciel posesji jest zobowiązany do dbania o chodnik, który fizycznie i prawnie nie należy do niego, lecz stanowi część pasa drogowego. Jednocześnie, gdy ten sam właściciel chce wykonać prace remontowe (np. naprawę ogrodzenia lub elewacji), musi wystąpić do zarządcy drogi o zgodę na zajęcie tego samego pasa drogowego i uiścić stosowną opłatę.
2. Osoby fizyczne, często w podeszłym wieku lub schorowane, ponoszą pełną odpowiedzialność cywilną i karną za ewentualne wypadki na chodniku (upadki, złamania).
3. Podczas, gdy jezdnie odśnieżane są mechanicznie przez wyspecjalizowane służby, stan chodników zależy od indywidualnych możliwości mieszkańców. Prowadzi to do braku ciągłości w utrzymaniu ciągów pieszych, co realnie zagraża bezpieczeństwu ruchu.
4. Wiele gmin w Polsce, dostrzegając konieczność, przejmuje odśnieżanie chodników w ramach kompleksowego, zimowego utrzymania dróg. Pokazuje to, że zadanie to powinno docelowo leżeć w gestii zarządcy drogi, co gwarantuje profesjonalizm i jednolity standard bezpieczeństwa.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz. U. z 2022 r. poz. 1339), zwracam się z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje podjęcie prac legislacyjnych mających na celu zmianę przepisów tak, aby obowiązek zimowego utrzymania dróg dla pieszych (chodników) spoczywał wyłącznie na zarządcy drogi?
2. Jak ministerstwo ocenia sytuację, w której właściciel nieruchomości musi wnosić opłaty za zajęcie pasa drogowego, za którego utrzymanie w stanie bezpiecznym odpowiada bezpłatnie na rzecz zarządcy drogi?
3. Czy resort rozważa wprowadzenie jednolitych wytycznych dla zarządców dróg w zakresie standardów zimowego utrzymania chodników, które zrównywałyby priorytet odśnieżania dróg dla pieszych z priorytetem odśnieżania jezdni?

Z poważaniem