Interpelacja w sprawie znowelizowanych przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym

Szanowny Panie Ministrze!

Przepisy ustawy z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw znacząco modyfikują dotychczasowy model zarządzania przestrzenią, nakładając na wszystkie gminy obowiązek uchwalenia planów ogólnych, które będą stanowić wiążące prawnie kryterium dla ustaleń miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. Cel wprowadzonej regulacji, jakim jest przeciwdziałanie niekontrolowanemu i chaotycznemu rozlewaniu się zabudowy, jest niewątpliwie słuszny – podzielenie gmin na określone obszary zabudowy pozytywnie wpłynie na uporządkowanie przestrzeni oraz zwiększy walory krajobrazowe gmin.

Należy w tym miejscu zaznaczyć, iż nie wszystkie przewidziane nowelizacją rozwiązania przyczynią się do osiągnięcia zamierzonych rezultatów. Sztywny limit ograniczający sumę chłonności terenów niezabudowanych przeznaczonych pod zabudowę mieszkaniową do 130% wartości zapotrzebowania na nową zabudowę będzie stanowić nieprzekraczalną barierę dla harmonijnego rozwoju gmin wiejskich i miejsko-wiejskich. Jednolity dla całego kraju wskaźnik nie uwzględnia specyfiki ukształtowania poszczególnych terenów i może prowadzić do szeregu negatywnych konsekwencji, takich jak depopulacja oraz regres gospodarczy gmin tzw. Polski powiatowej.

Większość polskich wsi w sposób naturalny rozwijała się w oparciu o model rozproszonej struktury osadniczej – konieczność zachowania ścisłego bilansu pomiędzy zapotrzebowaniem na nową zabudowę a chłonnością terenów niezabudowanych doprowadzi do sytuacji, w której uzupełnianie już istniejącej zabudowy oraz tworzenie spójnych stref planistycznych będzie znacznie utrudnione, a wręcz niemożliwe.

Mając na uwadze powyższe, zwracam się do Pana z następującymi pytaniami:

1. Czy ministerstwo podczas prac nad nowelizacją przepisów uwzględniło ewentualne skutki, jakie sztywny limit chłonności terenów niezabudowanych wywoła w gminach wiejskich i miejsko-wiejskich?
2. Czy ministerstwo rozważało zniesienie limitu 130% chłonności terenów niezabudowanych i zwiększenie roli samorządów w procesie planowania przestrzennego?

Z wyrazami szacunku

Edward Siarka