Interpelacja w sprawie kwalifikacji wydatków związanych z nieodpłatnym dowozem uczniów do publicznej szkoły niesamorządowej

Szanowna Pani Ministro,

zwracam się z uprzejmą prośbą o udzielenie szczegółowych wyjaśnień w sprawie funkcjonowania Publicznej Szkoły Podstawowej w Rozkochowie, której działalność - pomimo dużego zaangażowania społeczności lokalnej - ponownie znalazła się w sytuacji zagrożenia. Sprawą zainteresowałam się w związku z oficjalnym wystąpieniem grupy rodziców oraz dyrekcji szkoły, którzy zwrócili się do nas o pomoc i wsparcie w obliczu narastającego konfliktu z organem gminy.

W 2020 r. podjęto decyzję o likwidacji szkoły w Rozkochowie z uwagi na niską liczbę uczniów, mimo wcześniejszych inwestycji obejmujących m.in. remont budynku, termomodernizację, modernizację instalacji oraz zakup pomocy dydaktycznych. W uzasadnieniu likwidacji podkreślano konieczność zapewnienia dzieciom wysokiej jakości edukacji, wyrównywania szans oraz dbałości o ekonomiczne aspekty prowadzenia placówek oświatowych. Mieszkańcy wielokrotnie wyrażali sprzeciw wobec tej decyzji, wskazując na rosnące trudności wynikające z braku szkoły w miejscowości położonej na obrzeżach gminy.

W odpowiedzi na liczne apele społeczności lokalnej szkołę ponownie uruchomiono w drugiej połowie 2023 r., powierzając jej prowadzenie osobie prywatnej. Na podstawie aktu założycielskiego oraz statutu, zatwierdzonych przez wójta gminy Babice, szkoła przyjęła zapis gwarantujący uczniom prawo do bezpłatnego dowozu.

W lipcu 2024 r., tuż przed rozpoczęciem roku szkolnego, wójt gminy Babice zwrócił się do regionalnej izby obrachunkowej z wnioskiem o opinię w sprawie możliwości finansowania dowozu uczniów z dotacji oświatowej. Opinia RIO w Krakowie była wskazująca na niemożliwość opłacania dowozu z dotacji oświatowej. Jednak w odpowiedzi na zapytanie radnej gminy Ministerstwo Edukacji Narodowej wskazało (DWST-WOOS.3151.233.2024.DK Z 21 października 2024 r.), że wydatkowanie środków na dowóz uczniów jest dopuszczalne, jeżeli przewiduje to statut szkoły. Zgodne stanowisko zajęła następnie RIO w Częstochowie, co potwierdziło słuszność przyjętej praktyki.

Mimo to wójt gminy Babice domaga się obecnie zwrotu 195 000 zł wraz z odsetkami, twierdząc, że środki zostały wydatkowane niezgodnie z przeznaczeniem. Jednocześnie - co warto podkreślić - gmina w przeszłości wielokrotnie odmawiała organizacji dowozu dzieci do szkoły. Dyrektor szkoły poinformowała, że jeśli gmina nie wycofa się ze swojego stanowiska do lutego 2025 r., będzie zmuszona zrezygnować z prowadzenia placówki, co w praktyce doprowadziłoby do jej ponownej likwidacji. Sprawa toczy się obecnie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Krakowie, a lokalna społeczność wyraża głębokie zaniepokojenie możliwością utraty szkoły, która obecnie pełni również funkcję ważnego centrum życia społecznego w Rozkochowie.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy wydatki związane z nieodpłatnym dowozem uczniów do publicznej szkoły niesamorządowej można jednoznacznie kwalifikować jako wydatki bieżące placówki związane z opieką nad uczniami i w świetle obowiązujących przepisów finansować je ze środków z dotacji oświatowej, o ile przewiduje to statut szkoły?

2. Czy w sytuacji, w której gmina odmawia organizacji transportu uczniów, szkoła ma prawo pokrywać koszty niezbędnego dowozu dzieci z otrzymanej dotacji oświatowej, aby umożliwić im realizację obowiązku szkolnego?

3. Czy Pani Minister dopuszcza możliwość spotkania z przedstawicielami publicznych szkół niesamorządowych z województwa małopolskiego, których sytuacja może być analogiczna, szczególnie w przypadku niekorzystnego rozstrzygnięcia WSA w Krakowie dla dyrektor Publicznej Szkoły Podstawowej w Rozkochowie?

Z wyrazami szacunku

Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP