Interpelacja w sprawie działań organów skarbowych wobec przedsiębiorców korzystających z estońskiego CIT

Szanowny Panie Ministrze,

w ostatnich miesiącach do mojego biura poselskiego zgłaszają się liczni przedsiębiorcy, którzy czują się pokrzywdzeni działaniami organów skarbowych w związku z weryfikacją formalności dotyczących wyboru tzw. estońskiego CIT.

Jak wynika z informacji medialnych oraz dokumentów otrzymywanych przez firmy z urzędów skarbowych, fiskus prowadzi szeroko zakrojone kontrole i czynności sprawdzające wobec spółek, które wybrały estoński CIT w trakcie roku podatkowego.

W wielu przypadkach urzędy kwestionują skuteczność wyboru tej formy opodatkowania, wskazując nawet na drobne uchybienia formalne — jak brak jednego podpisu elektronicznego pod sprawozdaniem finansowym.

Tymczasem, jak podkreślają eksperci podatkowi, takie działania budzą poważne wątpliwości natury prawnej i etycznej. Przedsiębiorcy wskazują, że ich zgłoszenia do estońskiego CIT (ZAW-RD) zostały przyjęte i zarejestrowane przez urzędy skarbowe, a przez długi czas rozliczenia w tym reżimie były akceptowane bez zastrzeżeń. Dopiero po upływie miesięcy, a nawet lat, fiskus zaczyna kwestionować ich status, żądając dopłaty wielomilionowych kwot podatku.

Takie postępowanie jest sprzeczne z konstytucyjną zasadą zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa, jak również z zasadą proporcjonalności oraz pewności prawa, potwierdzanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych oraz Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (m.in. sprawy C-80/11, C-142/11).

Zgodnie z tymi zasadami, organy podatkowe nie mogą po latach arbitralnie kwestionować statusu podatnika, który działał w zaufaniu do akceptacji fiskusa i nie został poinformowany o jakichkolwiek brakach formalnych w odpowiednim terminie.

W związku z powyższym, proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Finansów jest świadome problemu masowych wezwań i kontroli wobec przedsiębiorców, którzy wybrali estoński CIT w latach 2023-2025?
2. Ile postępowań weryfikacyjnych dotyczących skuteczności wyboru estońskiego CIT zostało wszczętych przez urzędy skarbowe w skali kraju w 2024 i 2025 roku?
3. Czy ministerstwo zamierza wydać wytyczne lub interpretacje ogólne, które ujednolicą podejście organów podatkowych i zapewnią ochronę podatnikom działającym w dobrej wierze?
4. Czy w projektowanych przepisach (o których wspominało Ministerstwo Finansów) przewiduje się rozwiązania umożliwiające zachowanie prawa do estońskiego CIT mimo drobnych uchybień formalnych, które nie miały wpływu na faktyczne spełnienie warunków ustawowych?
5. Czy resort finansów rozważa wprowadzenie zasady, zgodnie z którą przyjęcie zgłoszenia ZAW-RD przez urząd skarbowy stanowiłoby domniemanie skutecznego wyboru ryczałtu od dochodów spółek, o ile urząd nie zakwestionuje tego w rozsądnym terminie?

Przedsiębiorcy podkreślają, że obecna sytuacja powoduje ogromną niepewność prawną, zagraża stabilności finansowej firm i może skutkować utratą zaufania do instytucji państwa. Dlatego tak ważne jest pilne zajęcie jednoznacznego stanowiska przez Ministerstwo Finansów i zapewnienie przedsiębiorcom ochrony przed nieproporcjonalnymi konsekwencjami drobnych błędów formalnych.

Z wyrazami szacunku

Agnieszka Kłopotek