Interpelacja w sprawie utrzymania kategorii drogi krajowej na odcinku Tychy - Bielsko-Biała (dotychczasowa DK1) po oddaniu nowego odcinka drogi ekspresowej S1

Szanowny Panie Ministrze,

w związku z planowaną zmianą przebiegu drogi krajowej nr 1 (DK1), wynikającą z realizacji nowego odcinka drogi ekspresowej S1, zwracam się z uprzejmą prośbą o przedstawienie stanowiska Ministerstwa Infrastruktury w sprawie utrzymania kategorii drogi krajowej na odcinku Tychy – Bielsko-Biała, stanowiącym obecnie fragment DK1.

Zgodnie z art. 10 ust. 5 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, oddanie do użytku nowego przebiegu drogi krajowej może skutkować automatycznym pozbawieniem tej kategorii dla dotychczasowego odcinka. Z dokumentów Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad wynika, że rozważane jest przekazanie przedmiotowego odcinka do sieci dróg wojewódzkich. Takie rozwiązanie wiązałoby się jednak z poważnymi konsekwencjami dla systemu transportowego południowej Polski oraz dla samorządu województwa śląskiego.

Odcinek Tychy – Bielsko-Biała łączy ośrodki o randze regionalnej (Tychy) i ponadregionalnej (Bielsko-Biała), a tym samym spełnia kryteria funkcjonalne drogi krajowej zgodnie z wytycznymi WR-D-11-1.1. Pełni on kluczową rolę w obsłudze ruchu międzyregionalnego i towarowego w południowej części województwa. Według danych GDDKiA średnie dobowe natężenie ruchu na tej trasie przekracza 17–23 tysiące pojazdów, przy udziale pojazdów ciężarowych powyżej 10%, co odpowiada standardom klasy GP 2/2 dla dróg krajowych.

Nowy odcinek drogi ekspresowej S1, będący trasą o charakterze obwodowym, nie przejmuje obsługi ruchu lokalnego ani regionalnego realizowanego dotychczas przez DK1.

W konsekwencji automatyczne pozbawienie analizowanego odcinka statusu drogi krajowej mogłoby doprowadzić do przerwania ciągłości funkcjonalnej połączeń o znaczeniu ponadregionalnym, przeniesienia ciężaru finansowania, utrzymania i zarządzania trasą na samorząd województwa bez zapewnienia odpowiednich środków kompensacyjnych, osłabienia spójności systemowej sieci dróg krajowych oraz utraty logiki planistycznej przyjętej w dokumentach rządowych i regionalnych, a także do zagrożenia dla realizacji projektów infrastrukturalnych współfinansowanych ze środków Unii Europejskiej.

Województwo śląskie przedstawiło propozycję rozwiązania, zgodną z przepisami ustawy o drogach publicznych, polegającą na włączeniu odcinka Tychy – Bielsko-Biała do przebiegu drogi krajowej nr 86 oraz nadaniu odrębnego numeru obecnemu odcinkowi drogi ekspresowej S1 (Kosztowy-Tychy). Takie działanie pozwoliłoby zachować spójność funkcjonalną sieci krajowej i zapewnić racjonalny podział kompetencji między administrację rządową a samorządową.

W związku z powyższym zwracam się do Pana Ministra z uprzejmą prośbą o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Infrastruktury planuje zastosować art. 10 ust. 5 ustawy o drogach publicznych i pozbawić odcinek Tychy – Bielsko-Biała statusu drogi krajowej po oddaniu nowej drogi S1 do użytku?
2. Czy resort rozważa skorzystanie z uprawnienia wynikającego z art. 5 ust. 3 ww. ustawy i utrzymanie kategorii krajowej poprzez włączenie analizowanego odcinka do drogi krajowej nr 86?
3. Czy ministerstwo zamierza przeprowadzić analizę funkcjonalno-ruchową dla odcinka DK1 Tychy – Bielsko-Biała, uwzględniającą jego faktyczne znaczenie dla sieci transportowej południowej Polski?
4. Czy w przypadku przekwalifikowania omawianego odcinka do kategorii wojewódzkiej przewidziane są jakiekolwiek mechanizmy finansowe lub kompensacyjne wspierające województwo śląskie w zakresie utrzymania i modernizacji tej trasy?