Interpelacja w sprawie skuteczności egzekwowania przepisów o ochronie zwierząt domowych

Szanowny Panie Ministrze,

niedawna nowelizacja ustawy o ochronie zwierząt zakazująca trzymania psów na łańcuchach została przyjęta z szerokim poparciem społecznym i stanowi ważny krok w kierunku poprawy dobrostanu zwierząt domowych w Polsce. Ten kierunek zmian pokazuje, że państwo dostrzega potrzebę wzmacniania ochrony praw zwierząt i reaguje na wieloletnie postulaty organizacji społecznych oraz środowisk prozwierzęcych.

Jednocześnie warto zauważyć, że nawet najlepsze regulacje prawne pozostaną nieskuteczne, jeśli nie będą mogły być w praktyce egzekwowane. Wciąż dochodzi do licznych przypadków znęcania się nad zwierzętami domowymi - psami i kotami przetrzymywanymi w skrajnie złych warunkach, pozbawionymi opieki, pożywienia czy dostępu do wody. W wielu z tych sytuacji służby nie reagują wystarczająco szybko, a organizacje społeczne, które od lat wypełniają lukę systemową w tym zakresie, napotykają na poważne ograniczenia prawne.

Nie można pochwalać działań podejmowanych przez te organizacje z naruszeniem prawa, jednak ich interwencje często ujawniają realny problem braku skutecznych narzędzi reagowania ze strony państwa. To właśnie nieskuteczność działań Policji i instytucji gminnych sprawia, że organizacje prozwierzęce - działając z dobrej woli - próbują ratować zwierzęta mimo braku formalnych uprawnień.

Obowiązujące przepisy ustawy o ochronie zwierząt uniemożliwiają organizacjom społecznym samodzielne podejmowanie decyzji o odebraniu zwierzęcia, jeśli nie towarzyszy im Policja lub straż miejska. Z drugiej strony Inspekcja Weterynaryjna, posiadająca wiedzę specjalistyczną i kompetencje do oceny stanu zdrowia zwierząt, również nie ma uprawnień do podejmowania natychmiastowych decyzji interwencyjnych.

Taki dualizm prowadzi do sytuacji, w których zwierzęta cierpią, a reakcja służb jest opóźniona lub całkowicie zablokowana. Warto rozważyć zmiany, które umożliwią Inspekcji Weterynaryjnej podejmowanie natychmiastowych działań ratunkowych w przypadkach oczywistego znęcania się nad zwierzętami, z późniejszym potwierdzeniem decyzji przez właściwy organ samorządowy.

Dobrze działające państwo powinno zapewnić nie tylko dobre prawo, ale i skuteczny mechanizm jego realizacji. Wzmocnienie roli Inspekcji Weterynaryjnej, doprecyzowanie kompetencji organizacji społecznych i stworzenie jasnych procedur współpracy między służbami to klucz do skutecznej ochrony zwierząt domowych w Polsce.

W związku z powyższym zwracam się z prośbą o przedstawienie aktualnych danych oraz udzielenie odpowiedzi na poniższe pytania.

1. Czy Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi prowadziło lub zlecało badania, raporty lub analizy dotyczące skali złego traktowania zwierząt domowych w Polsce - w tym liczby interwencji, przypadków potwierdzonego znęcania się nad zwierzętami oraz liczby sytuacji, w których doszło do odebrania zwierzęcia właścicielowi? Jeśli jest to możliwe, proszę o przekazanie informacji o tych opracowaniach.

2. Czy ministerstwo planuje działania legislacyjne mające na celu wzmocnienie uprawnień Inspekcji Weterynaryjnej, tak aby w przypadkach oczywistego znęcania się nad zwierzętami inspektorzy mogli podejmować decyzje o ich czasowym odebraniu?

3. Czy ministerstwo prowadzi analizy lub prace nad doprecyzowaniem przepisów art. 7 ustawy o ochronie zwierząt, tak aby jasno określić zakres i warunki interwencji organizacji społecznych w przypadkach ratowania zwierząt? Jeśli tak, to na jakim etapie są prace?

4. Czy resort planuje opracowanie systemu współpracy między Inspekcją Weterynaryjną, Policją, strażą gminną i samorządami w celu przyspieszenia reagowania na przypadki znęcania się nad zwierzętami domowymi?

5. Jakie działania podejmuje ministerstwo, aby skutecznie egzekwować przepisy dotyczące zakazu trzymania psów na łańcuchach, w tym w zakresie kontroli i kar dla osób łamiących te regulacje?

Z wyrazami szacunku

Krzysztof Piątkowski
Poseł na Sejm RP