Interpelacja w sprawie chaosu organizacyjnego i braku przygotowania do wdrożenia systemu kaucyjnego

Szanowna Pani Minister,

zgodnie z nowelizacją ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi, system kaucyjny w Polsce rozpoczął funkcjonowanie 1 października 2025 roku.

Jest to rozwiązanie długo oczekiwane przez branżę i opinię publiczną - miało przyczynić się do zwiększenia poziomu recyklingu oraz ograniczenia ilości odpadów trafiających na wysypiska. Niestety, coraz więcej sygnałów z rynku wskazuje, że wdrożenie systemu przebiega w sposób chaotyczny i nieprzygotowany, co może doprowadzić do poważnych zakłóceń po jego uruchomieniu.

Przedstawiciele sektora handlowego, producenci napojów i organizacje samorządowe alarmują, że do tej pory:

• nie wydano wszystkich aktów wykonawczych określających szczegółowe zasady działania systemu,
• nie wyłoniono w sposób przejrzysty operatorów systemów kaucyjnych,
• małe sklepy nie otrzymały żadnego wsparcia finansowego ani logistycznego w zakresie instalacji punktów zwrotu,
• brak jest krajowej kampanii informacyjnej dla obywateli, którzy nie wiedzą, jak, gdzie i za ile będą mogli oddawać butelki i puszki.

Wielu przedsiębiorców wskazuje, że ustawa została uchwalona bez wystarczających konsultacji, a obowiązki administracyjne i finansowe nałożone na sklepy oraz producentów są nieproporcjonalne do ich możliwości. Obecne tempo przygotowań i niejasne procedury powodują, że Polska może wejść w 2026 rok z systemem, który będzie działał jedynie „na papierze”, generując więcej kosztów niż korzyści środowiskowych.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Klimatu i Środowiska posiada ocenę gotowości rynku do uruchomionego systemu kaucyjnego z dniem 1 października 2025 roku?

2. Ilu operatorów systemów kaucyjnych uzyskało już formalne zezwolenia na prowadzenie działalności i jaka część terytorium kraju została objęta ich działaniem?

3. Jakie wsparcie techniczne i finansowe przewidziano dla małych i średnich sklepów, które będą zobowiązane do przyjmowania opakowań objętych kaucją?

4. Czy resort planuje uruchomienie kampanii informacyjnej skierowanej do obywateli, a jeśli tak, kiedy i w jakim zakresie?

5. Jakie mechanizmy kontrolne zostały wdrożone, aby zapobiec nadużyciom i nieprawidłowościom w rozliczaniu pobranych kaucji?

System kaucyjny, który miał być symbolem nowoczesnej, proekologicznej polityki, może stać się przykładem błędu legislacyjnego i braku koordynacji między resortami. Polacy zasługują na rozwiązania, które będą działały w sposób przejrzysty, prosty i korzystny dla środowiska, a nie na kolejną reformę przeprowadzoną w pośpiechu i bez przygotowania.

Z poważaniem

Olga Semeniuk-Patkowska
Poseł na Sejm RP