Interpelacja w sprawie przeciwdziałania fałszowaniu miodu i ochrony polskiego pszczelarstwa

Szanowny Panie Ministrze,

do mojego biura poselskiego napływają liczne sygnały od organizacji pszczelarskich i producentów miodu, którzy alarmują o dramatycznej sytuacji na rynku pszczelarskim w Polsce. Problem ten wiąże się z masowym importem taniego i fałszowanego miodu z krajów trzecich – przede wszystkim z Chin, ale również z Wietnamu, Indii i Brazylii – co zagraża ekonomicznemu bytowi polskich pszczelarzy oraz prawom konsumentów.

Zjawisko to zostało wielokrotnie udokumentowane zarówno w raportach Komisji Europejskiej, jak i w badaniach laboratoryjnych. Zgodnie z danymi Joint Research Centre KE (2023) aż 3/4 próbek miodu importowanego z Chin nosi znamiona fałszerstwa. Podobne wyniki uzyskano w badaniach próbek dostępnych na rynku polskim.

Skala problemu jest bardzo poważna:

- w 2022 r. Polska zaimportowała 27,3 tys. ton miodu z krajów pozaeuropejskich, podczas gdy krajowa produkcja wyniosła 24 tys. ton; ponad połowa importu pochodziła z Chin (Eurostat, GUS),
- koszt produkcji naturalnego miodu w Polsce to ok. 4 EUR/kg, podczas gdy koszt importu z Chin wynosi jedynie 1,13 EUR/kg,
- fałszowanie miodu odbywa się poprzez dodatek syropów cukrowych oraz inne metody pozwalające obejść testy laboratoryjne,
- konsumenci tracą zaufanie do oznaczeń „miód“, a rodzime pszczelarstwo traci konkurencyjność i stoi na skraju opłacalności.

Fałszowanie miodu ma poważne konsekwencje:

- ekonomiczne – upadek wielu pasiek i utrata źródeł dochodu,
- społeczne – osłabienie tradycji pszczelarskich i wprowadzanie konsumentów w błąd,
- żywnościowe – pozbawienie obywateli dostępu do naturalnych produktów prozdrowotnych,
- strategiczne – przeniesienie procederu fałszowania na teren Polski po wybuchu wojny w Ukrainie.

W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:

1. Jakie działania podejmuje Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz podległe mu instytucje (np. inspekcje żywności), aby skutecznie ograniczyć napływ fałszywego miodu do Polski i Unii Europejskiej?
2. Jaki jest harmonogram implementacji tzw. dyrektyw śniadaniowych Parlamentu Europejskiego i Rady do prawa krajowego, zwłaszcza w odniesieniu do nowych wymagań dotyczących etykietowania miodu?
3. Czy ministerstwo planuje wprowadzenie obowiązku szczegółowego wskazywania kraju lub krajów pochodzenia miodu na etykietach – również w przypadku mieszanek, np. przez procentowy udział poszczególnych krajów?
4. Czy jest planowane wprowadzenie systemu badań DNA oraz innych nowoczesnych metod analitycznych jako warunku dopuszczenia miodu do obrotu w Polsce? Jeśli tak, jaki jest harmonogram wdrożenia takich rozwiązań?
5. Jakie mechanizmy wsparcia dla krajowych pszczelarzy planuje resort – np. programy dotacyjne, certyfikacyjne, preferencje podatkowe, wsparcie eksportowe lub inne formy ochrony krajowej produkcji?
6. W jaki sposób ministerstwo planuje współpracować z organizacjami pszczelarskimi, środowiskami naukowymi i laboratoriami w celu wypracowania skutecznych narzędzi walki z fałszerstwami oraz umocnienia pozycji polskiego pszczelarstwa na rynku europejskim?

Z wyrazami szacunku

Andrzej Śliwka
Poseł na Sejm RP