Interpelacja w sprawie wprowadzenia do szkół przedmiotu edukacja zdrowotna oraz informacji na temat wykonania podstawy programowej i skali uczestnictwa uczniów w zajęciach, a także danych dotyczących liczby i przyczyn rezygnacji z zajęć

W dniu 6 marca 2025 r. minister edukacji podpisała projekty rozporządzeń określających podstawy programowe m.in. dla przedmiotu edukacja zdrowotna. Zgodnie z komunikatem resortu przedmiot ma być nauczany od 1 września 2025 r. w szkołach podstawowych i ponadpodstawowych.

W związku z wejściem w życie rozporządzenia opublikowanego w Dzienniku Ustaw oraz licznymi doniesieniami medialnymi i sygnałami z terenu o niskiej frekwencji, masowych wypisach oraz protestach społecznych zasadne jest wyjaśnienie przez ministerstwo szczegółów wykonania tego rozwiązania oraz udostępnienie danych statystycznych pozwalających ocenić skalę i przyczyny rezygnacji uczniów. (Dziennik Ustaw – rozporządzenie z 6 marca 2025 r.; raporty prasowe o frekwencji i wypisach).

W związku z powyższym wnoszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

Pytania merytoryczne

1. Proszę o przesłanie aktualnej wersji podstawy programowej oraz wszystkich oficjalnych materiałów dydaktycznych i informatorów udostępnionych szkołom, rodzicom i nauczycielom (w formacie pdf i w formatach edytowalnych).
2. Czy i jakie pilotaże/ewaluacje programu przeprowadzono przed jego wprowadzeniem? Proszę o ich kopie oraz opis zastosowanej metodologii i wyników. (Jeżeli pilotażu nie było, proszę to wyraźnie wskazać).
3. Jakie kryteria merytoryczne i eksperckie zastosowano przy opracowaniu treści programowych (lista ekspertów, instytucji współpracujących, ewentualnych konfliktów interesów)? Proszę o wykaz osób i instytucji oraz ich afiliacji.
4. Jakie szkolenia przygotowawcze dla nauczycieli zostały zrealizowane (liczba szkoleń, liczba przeszkolonych nauczycieli, zakres tematyczny) oraz jakie szkolenia są planowane? Proszę podać w rozbiciu na województwa.

Pytania organizacyjne i finansowe

1. Ile środków publicznych (w złotych) przeznaczono na wdrożenie tego przedmiotu (opracowanie podstawy, materiały, szkolenia, ewaluację)? Proszę o informację w rozbiciu na pozycje kosztowe oraz województwa.
2. Jakie są wytyczne ministerstwa w sprawie umieszczania zajęć w planie lekcji (liczba godzin tygodniowo/rok szkolny, minimalne/zalecane godziny)? Czy przekładanie zajęć na bardzo wczesne godziny lub bardzo późne godziny szkolne było brane pod uwagę jako czynnik wpływający na frekwencję?

Pytania kontrolno-ewaluacyjne (żądanie danych statystycznych)

Proszę o udostępnienie, dla okresu od 1 września 2025 r. do dnia udzielenia odpowiedzi, następujących danych w rozbiciu na województwa (dane zarówno absolutne, jak i wskaźniki procentowe) oraz w formacie umożliwiającym analizę (CSV XLSX):

1. Liczba szkół (publicznych i niepublicznych) w danym województwie, które zgłosiły prowadzenie zajęć z edukacji zdrowotnej.
2. Liczba uczniów, którym w danym województwie zaproponowano uczestnictwo w zajęciach (rozbicie: szkoły podstawowe kl. IV–VIII; szkoły ponadpodstawowe – licea, technika).
3. Liczba uczniów faktycznie uczęszczających na zajęcia oraz odsetek w stosunku do liczby uczniów, którym zajęcia zaproponowano (frekwencja ogólna). Proszę o rozbicie na klasy/roczniki i typ szkoły.
4. Liczba oraz procent uczniów, których rodzice złożyli pisemną rezygnację/liczba uczniów, którzy samodzielnie (pełnoletni) złożyli rezygnację – rozbicie według województw i typów szkół (proszę podać także termin ostatniego dnia przyjmowania rezygnacji, jeśli obowiązuje). Poproszę o podanie rozkładu geograficznego tych rezygnacji – procentowej liczby rezygnacji z podziałem na województwa, powiaty oraz miasta powyżej 25 000, 50 000 oraz 100 000 mieszkańców).
5. Rozkład przyczyn rezygnacji – proszę o liczbowe i procentowe przyporządkowanie powodów (kategorie do podania przez ministerstwo). Sugerowane kategorie: a) sprzeciw światopoglądowy/religijny, b) obawy przed „seksualizacją”/treściami seksualnymi, c) kolizja organizacyjna (godziny zajęć), d) przeciążenie zajęciami dodatkowymi, e) obawy o metody dydaktyczne/brak zaufania do realizatorów, f) problemy zdrowotne/indywidualne, g) inne – z krótkim opisem, co obejmuje każda kategoria). Proszę o wskazanie źródeł informacji (formularze rezygnacji, ankiety, zgłoszenia do kuratoriów itp.).
6. Rozkład frekwencji i rezygnacji według gmin (miejska/wiejska) – czy są widoczne istotne różnice między obszarami miejskimi a wiejskimi? Proszę o udostępnienie danych agregowanych.
7. Liczba zgłoszeń/skarg/sygnałów od rodziców do kuratoriów oświaty i do MEN dotyczących realizacji przedmiotu (z rozbiciem na województwa) oraz krótkie zestawienie tematyczne tych skarg.
8. Liczba szkół, które zrezygnowały z realizacji przedmiotu (jeżeli takie są), oraz powody tej rezygnacji (organizacyjne/ideologiczne/inne).
9. Liczba i procent nauczycieli, którzy odmówili prowadzenia zajęć z przyczyn merytorycznych/światopoglądowych/organizacyjnych – z rozbiciem na województwa.
10. Proszę o udostępnienie wszelkich analiz ryzyka/ocen skutków regulacji (RODO, OSR/OSR-SKR) przeprowadzonych przed wprowadzeniem rozporządzenia.

Pytania jakościowe i proceduralne

1. Jakie mechanizmy kontrolne i ewaluacyjne ministerstwo przewiduje w celu monitorowania skuteczności przedmiotu (wskazać konkretne wskaźniki, harmonogram badań, instytucję odpowiedzialną za ewaluację)?
2. W jaki sposób ministerstwo zamierza uwzględniać i rozstrzygać konflikty światopoglądowe pomiędzy programem a oczekiwaniami rodziców i lokalnych wspólnot (np. rekomendowane procedury konsultacji z rodzicami, udział organizacji pozarządowych, współpraca z duszpasterstwami)?
3. Czy ministerstwo prowadziło lub prowadzi konsultacje z przedstawicielami kuratoriów oświaty, organizacji rodzicielskich, organizacji medycznych oraz z organizacjami wyznaniowymi? Proszę o wykaz i daty konsultacji oraz streszczenie zgłoszonych uwag i odpowiedzi ministerstwa.
4. Jak ministerstwo ocenia ryzyko spadku zaufania do systemu edukacji w efekcie kontrowersji wokół tego przedmiotu i jakie działania naprawcze są planowane?

Żądania dokumentów

Proszę o przekazanie kopii (w formatach edytowalnych tam, gdzie to możliwe) następujących dokumentów:

• pełnych tekstów rozporządzeń i uzasadnień do nich; kopii analiz/OSR;
• materiałów szkoleniowych dla nauczycieli;
• informacji przekazanych dyrektorom szkół i rodzicom (informatorów);
• wyników jakichkolwiek badań/pilotaży/ewaluacji oraz formularzy rezygnacji z zajęć (ocenzurowanych w zakresie danych osobowych, jeżeli to konieczne) w formacie umożliwiającym analizę.

Dziękuję.