Interpelacja w sprawie skuteczności stosowania tzw. ustawy antyszpiegowskiej

Panie Ministrze,

w dniu 17 sierpnia 2023 r. Sejm RP uchwalił ustawę o zmianie ustawy Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. 2023 poz. 1834). Nowelizacja ta została określona jako „ustawa antyszpiegowska”, ponieważ miała na celu:

• zaostrzenie sankcji za działalność szpiegowską przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej, w tym możliwość orzekania kary dożywotniego pozbawienia wolności,
• rozszerzenie zakresu odpowiedzialności karnej na nowe formy aktywności wywiadowczej, w tym działania o charakterze niemilitarnym czy cybernetycznym,
• wzmocnienie kompetencji służb specjalnych odpowiedzialnych za przeciwdziałanie i ściganie sprawców przestępstwa szpiegostwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej,
• dostosowanie przepisów prawa karnego do zmieniającej się sytuacji geopolitycznej i rozwoju technologicznego.

Ustawa została przyjęta w 2023 roku w Sejmie RP przez 271 posłów, przy 1 głosie przeciwnym i 179 głosach wstrzymujących się. Ustawa została bardzo pozytywnie przyjęta przez ekspertów jako wyczekiwana zmiana prawa, która wzmocniła możliwości ścigania sprawców najgorszych przestępstw przeciwko naszej wspólnocie narodowej oraz w sposób bezsporny działa prewencyjnie, wskazując potencjalnym sprawcom najwyższy możliwy wymiar kary za przestępstwo szpiegostwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej. Od wejścia w życie powyższych przepisów mijają 2 lata, co skłania do refleksji nad koniecznością sprawdzenia, jak uchwalone prawo jest stosowane w praktyce.

W związku z powyższym zwracamy się do Pana Ministra z prośbą o udzielenie wyczerpujących odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości wraz z Ministrem Koordynatorem Służb Specjalnych podsumowało 2 lata stosowania ustawy antyszpiegowskiej i czy planuje jakiekolwiek zmiany prawa w tym zakresie?

2. Ile zarzutów zostało przedstawionych przez prokuraturę w latach 2024–2025 sprawcom przestępstwa szpiegostwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej (z podziałem na poszczególne typy przestępstw określonych w art. 130 K.k.)? Proszę również o wskazanie wysokości żądanej kary przez prokuraturę w każdym z wyżej wymienionych przypadków.

3. Ile aktów oskarżenia w sprawach o szpiegostwo przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej skierowała prokuratura w latach 2024-2025 do sądów i wobec ilu osób oraz jakiej narodowości? Proszę również o wskazanie wysokości żądanej kary przez prokuraturę w każdym z wyżej wymienionych przypadków.

4. Jakie wyroki zostały wydane przez sądy w sprawach dotyczących szpiegostwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej w latach 2024-2025 (z podziałem na typy czynów, wymiar orzeczonej kary oraz narodowość sprawcy)?

5. Ile aktualnie w prokuraturze jest prowadzonych postępowań przygotowawczych dotyczących przestępstwa szpiegostwa przeciwko Rzeczypospolitej Polskiej? Jaka jest tendencja w porównaniu do poprzednich 10 lat?

6. W jaki sposób w latach 2024-2025 wzmocniono działalność kontrwywiadowczą Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Służby Kontrwywiadu Wojskowego?

7. O ile procent w ostatnich 2 latach zwiększono procentowo liczbę funkcjonariuszy i żołnierzy ABW i SKW w pionach kontrwywiadu?

8. Jakie rząd planuje podjąć pilne działania na rzecz wzmocnienia i rozbudowy pracy pionów kontrywywiadowczych w ABW i SKW? Czy w projekcie budżetu państwa na rok 2026 są zapewnione wystarczające środki na ten cel?

Z poważaniem