Interpelacja w sprawie ochrony emerytów przed nadmiernym zajęciem komorniczym

Szanowna Pani Ministro Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, Szanowny Panie Ministrze Sprawiedliwości,

zwracam się do Państwa w sprawie konieczności wprowadzenia zmian legislacyjnych mających na celu zwiększenie ochrony emerytów przed egzekucją komorniczą oraz usprawnienie mechanizmu przedawnienia długów w polskim systemie prawnym. Obecne regulacje nie zapewniają wystarczającej ochrony najbardziej wrażliwej grupie społecznej, co prowadzi do pogłębiania się problemów finansowych seniorów.

Zadłużenie emerytów w Polsce jest zjawiskiem coraz bardziej powszechnym. Według danych Biura Informacji Kredytowej i Krajowego Rejestru Długów liczba zadłużonych seniorów przekroczyła 370 tysięcy osób, a łączna kwota ich zobowiązań wynosi ponad 12 miliardów złotych[1]. Niskie świadczenia emerytalne w połączeniu z rosnącymi kosztami życia zmuszają osoby starsze do korzystania z kredytów i pożyczek, często na niekorzystnych warunkach. W przypadku trudności ze spłatą emeryci stają się ofiarami agresywnej windykacji oraz egzekucji komorniczej, która w wielu przypadkach pozostawia ich bez środków do życia.

Obecnie kwota wolna od zajęcia komorniczego dla emerytów wynosi 75% minimalnej emerytury. Biorąc pod uwagę, że wysokość minimalnej emerytury tylko nieznacznie przekracza kwotę minimum socjalnego dla osoby samotnej pow. 60 r.ż., można uznać, że aktualna wysokość kwoty wolnej od zajęcia komorniczego oznacza poziom niewystarczający do zapewnienia godnych warunków życia osobom starszym, których podstawowe wydatki obejmują leki, opiekę zdrowotną oraz czynsz. W tej sytuacji rozwiązaniem byłoby zrównanie kwoty wolnej od zajęcia z kwotą minimalnej emerytury, jak również wyłączenie „trzynastej“ i „czternastej“ emerytury spod egzekucji komorniczej.

Kolejną istotną kwestią jest problem przedawnienia długów. Wielu emerytów pada ofiarą wielokrotnego przerywania biegu przedawnienia przez wierzycieli, co powoduje, że zobowiązania mogą być dochodzone właściwie przez nieograniczony czas. Obecna praktyka, która pozwala na wielokrotne odnawianie terminu przedawnienia przez podejmowanie przez wierzycieli prostych czynności prawnych, jest krzywdząca dla dłużników. Zjawisko to występuje, pomimo że w świetle prawa oraz orzecznictwa sądów praktyki sztucznego wydłużania biegu przedawnienia są uznane za bezprawne. Dodatkowo warto również rozważyć kwestię wprowadzenia obowiązku informowania dłużników o przedawnieniu ich zobowiązań, aby uniknąć przypadkowego regulowania należności, które nie powinny już podlegać egzekucji.

W związku z powyższym zwracam się z następującymi pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości widzi możliwość podwyższenia kwoty wolnej od zajęcia dla emerytów do poziomu emerytury minimalnej?

2. Czy z punktu widzenia Ministerstwa Sprawiedliwości możliwe jest ograniczenie liczby dopuszczalnych przerwań biegu przedawnienia w celu ochrony dłużników przed wieloletnim dochodzeniem należności przez wierzycieli?

3. Czy Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej planuje wprowadzenie rozwiązań systemowych w celu poprawy świadomości dłużników w zakresie ich praw, zwłaszcza dotyczących przedawnienia zobowiązań?

Z poważaniem

Marta Stożek
Posłanka na Sejm RP

Źródła:

[1] https://www.infor.pl/prawo/nowosci-prawne/6980465,dlugi-seniorow-bija-rekordy-kazdy-z-nich-ma-srednio-ponad-33-tys-zl.html