Interpelacja w sprawie skutecznych rozwiązań ograniczających zjawisko natrętnego telemarketingu w Polsce

Szanowny Panie Ministrze,

każdego dnia obywatele borykają się ze zjawiskiem natrętnego telemarketingu, który charakteryzuje się wielokrotnymi telefonami od akwizytorów i telemarketerów. Blokowanie numerów nie przynosi skutku, ponieważ dzwonią kolejne, często zastrzeżone lub generowane automatycznie. Takie praktyki naruszają prywatność i spokój obywateli, a obowiązujące przepisy, jak na przykład art. 398 czy art. 400 ustawy Prawo komunikacji elektronicznej, okazują się w praktyce nieskuteczne.

We Włoszech na przykład funkcjonuje Registro Pubblico delle Opposizioni - publiczny rejestr sprzeciwu, do którego każdy obywatel może wpisać swój numer telefonu. Wpis do rejestru automatycznie unieważnia wszystkie wcześniejsze zgody marketingowe z wyjątkiem aktualnych umów i wprowadza bezwzględny zakaz używania numeru w celach telemarketingowych bez ponownej, wyraźnej zgody. System przewiduje również wysokie kary finansowe dla firm łamiących przepisy, sięgające nawet dziesiątek milionów euro. To rozwiązanie działa skutecznie, ponieważ daje obywatelom narzędzie ochrony przed natrętnymi telefonami.

Podobne rozwiązanie mogłoby zostać wdrożone w Polsce. Centralny rejestr sprzeciwu pozwoliłby obywatelowi wpisać numer i od tego momentu żadne call center nie mogłoby go wykorzystywać bez ponownej, świadomej zgody. Kluczowym elementem powinno być również unieważnienie wszystkich starych zgód wyrażonych w regulaminach i formularzach, które obecnie są masowo nadużywane. Takie rozwiązanie, połączone z dotkliwymi sankcjami finansowymi oraz prostym trybem zgłaszania naruszeń np. do UKE lub UODO, mogłoby przynieść zwiększoną ochronę dla konsumentów.

Obywatele mają prawo do prywatności i spokoju we własnym domu. Obecne przepisy tego nie gwarantują, a telemarketerzy powołują się na rzekome zgody, które często nigdy nie były udzielone w sposób świadomy. Doświadczenia innych państw pokazują, że skuteczne rozwiązania są możliwe i mogą zostać dostosowane do polskich realiów.

W związku z powyższym, działając na podstawie art. 14 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 907), proszę o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Cyfryzacji rozważa wprowadzenie w Polsce centralnego rejestru sprzeciwu podobnego do włoskiego RPO?
2. Czy planowane są zmiany w prawie, które wzmocnią ochronę obywateli przed natrętnym telemarketingiem?
3. Czy ministerstwo analizowało skuteczność obecnych przepisów oraz sposób ich egzekwowania przez UKE i UODO?

Z wyrazami szacunku

Paulina Matysiak
Posłanka na Sejm RP