Interpelacja w sprawie działalności zorganizowanych grup przestępczych wyłudzających pieniądze od osób starszych pod pretekstem wykonywania usług dekarskich

W 2024 roku opinię publiczną poruszyły doniesienia o działalności tzw. gangu dekarzy – grupy przestępczej, która metodą oszustwa, szantażu oraz gróźb wyłudzała od osób starszych ogromne sumy pieniędzy, pod pretekstem wykonywania prac remontowych, w szczególności związanych z dachami i rynnami.

Fałszywi „fachowcy” najczęściej oferowali swoje usługi za niewielką kwotę (kilkaset złotych), jednak po wykonaniu prac – często wątpliwej jakości – żądali zapłaty sięgającej nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Kluczowym elementem ich działania było zastraszanie – wiele ofiar to osoby starsze, mieszkające samotnie, pozbawione realnej pomocy najbliższych i lokalnych służb.

W grudniu 2024 roku udało się zatrzymać czterech obywateli Rumunii w związku z działalnością tego gangu na terenie województwa mazowieckiego, w szczególności w okolicach Otwocka. W marcu i czerwcu 2025 roku pojawiły się doniesienia o identycznym mechanizmie działania w województwie zachodniopomorskim, m.in. w okolicach Goleniowa. Tamtejsza Policja, mimo zgłoszeń, nie podjęła żadnych skutecznych działań prewencyjnych lub operacyjnych.

W mediach pojawiły się także informacje o tym, że wśród poszkodowanych znalazł się dziennikarz – pan Piotr Pytlakowski, który na łamach tygodnika „Polityka” opisał, jak został zastraszony i zmuszony do zapłaty 16 tysięcy złotych za usługę wartą zaledwie 2 tysiące złotych. Był to akt zastraszenia i wymuszenia, który miał miejsce w nocy, na odosobnionym terenie wiejskim. Podobne działania były realizowane przez grupę Mołdawian w czerwcu 2025 roku na terenie gminy Goleniów.

Pomimo medialnego rozgłosu, skala tego zjawiska wciąż jest niedoszacowana. Starsze osoby wstydzą się zgłaszać takie przypadki, a wiele z nich w obawie o swoje życie i zdrowie po prostu płaci – co prowadzi do bezkarności sprawców i rozrostu procederu.

W związku z powyższym proszę Panów Ministrów o odpowiedzi na następujące pytania:

PYTANIA:

1. Ile przypadków oszustw dokonywanych metodą tzw. na rynnę lub na dekarza zostało odnotowanych w Polsce od 1 stycznia 2024 roku, czyli od momentu objęcia władzy przez obecny rząd?

2. Ile zorganizowanych grup przestępczych posługujących się tym lub podobnym schematem działania zostało zidentyfikowanych i zatrzymanych w ciągu ostatnich 8 miesięcy?

3. Czy Ministerstwo Spraw Wewnętrznych i Administracji dysponuje aktualną mapą zagrożeń w zakresie przestępczości zorganizowanej wymierzonej w osoby starsze? Jeśli tak, jakie wnioski z niej płyną i jak wygląda dystrybucja tych zagrożeń w podziale na województwa?

4. Czy MSWiA i Policja prowadzą akcje prewencyjne i informacyjne, skierowane szczególnie do osób starszych, w związku z nasileniem się tego typu przestępstw? Jeżeli tak – proszę o szczegółowy opis działań zrealizowanych w latach 2024–2025.

5. Czy Minister Koordynator Służb Specjalnych włączył Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego do monitorowania zjawiska tego rodzaju zorganizowanej przestępczości, często realizowanej przez obywateli państw trzecich? Jeżeli nie – dlaczego?

6. Czy Prokuratura Krajowa prowadzi obecnie postępowania w sprawach obejmujących działania gangów, które w podobny sposób jak tzw. gang dekarzy oszukują i zastraszają obywateli Polski, głównie osoby starsze? Ile takich postępowań prowadzono i ile zakończyło się aktem oskarżenia?

7. Czy rząd planuje zaostrzenie przepisów karnych dla przestępstw, których ofiarami są osoby starsze, samotne, schorowane – w sytuacjach, w których działanie sprawcy obejmuje element szantażu, przemocy psychicznej i zastraszenia w celu uzyskania korzyści majątkowej?

8. Czy Ministerstwo Sprawiedliwości zamierza przeprowadzić kontrolę działań lokalnych jednostek Policji i prokuratur, które pomimo zgłoszeń – jak miało to miejsce w Goleniowie – nie podejmują żadnych skutecznych działań w obronie pokrzywdzonych obywateli?

Z uwagi na szczególną wrażliwość społeczną tej sprawy oraz zagrożenie dla zdrowia i życia osób starszych, oczekuję od Panów Ministrów rzetelnej i możliwie pilnej odpowiedzi, a także przedstawienia strategii zwalczania tego typu przestępczości w najbliższych miesiącach.