Interpelacja w sprawie modernizacji linii energetycznych na terenach inwestycyjnych, gdzie planowana jest budowa farm fotowoltaicznych

Gniezno, 25 stycznia 2024 r.

Szanowna Pani Minister,

odnawialne źródła energii (OZE) cieszą się coraz większą popularnością, ale intensywny wzrost w ciągu ostatnich dwóch lat instalacji fotowoltaicznych uwidocznił problem jakości naszej infrastruktury energetycznej, która nie jest przygotowana na zarządzanie energią rozproszoną. Prawie połowa sieci energetycznych ma ponad 40 lat, co znacznie uniemożliwia przyłączanie do nich dodatkowych mocy. Obowiązek utrzymania odpowiedniego poziomu napięcia w sieci spoczywa, według przepisów, na operatorach systemu dystrybucyjnego (OSD), a zjawisko wzrostu napięcia jest obecnie podstawowym ograniczeniem w przyłączaniu nowych źródeł instalacji fotowoltaicznych do sieci – stanowi coraz większy hamulec polskiej transformacji energetycznej.

Zakłady energetyczne nie są w stanie zapewnić budowy nowych linii lub przeprowadzić modernizacji już istniejącej z powodów ekonomicznych. Przyłączenie nowych lokalizacji do sieci wiąże się z poniesieniem znacznych nakładów finansowych, których żadne przedsiębiorstwo energetyczne nie posiada. Polityka energetyczna zarówno krajowa, jak i unijna zakłada dalszy ciągły wzrost OZE w strukturach wytwarzania energii. Według przewidywań do 2050 roku OZE będą odpowiadały nawet za połowę produkcji energii elektrycznej w Europie.

Wiele gmin w Polsce jako element realizacji zasady zrównoważonego rozwoju planuje na swoich terenach inwestycyjnych zwiększenie udziału odnawialnych źródeł energii w bilansie paliwowo-energetycznym regionu, a przedstawiony powyżej problem możliwości czy raczej niemożliwości przyłączeniowych sieci stanowi barierę.

Taki problem podczas mojego dyżuru poselskiego zasygnalizował radny Rady Miejskiej w Golinie (powiat koniński).

Podregion koniński (Wielkopolska Wschodnia) został wskazany przez Komisję Europejską jako jeden z regionów węglowych, który otrzyma wsparcie w ramach Funduszu Sprawiedliwej Transformacji (FST) – to ogromna szansa dla całej Wielkopolski Wschodniej będącej w dużo gorszej kondycji gospodarczej niż pozostała część województwa. Aby dobrze przygotować społeczności lokalne na zmiany, które nastąpią w ciągu najbliższych 5-10 lat, konieczne jest, aby gminy dostosowały swoje tereny inwestycyjne do nadchodzącej transformacji energetycznej.

Rozwój sieci elektroenergetycznych powinien zapewnić dobrobyt społeczny i konkurencyjność gospodarki, dlatego podjęcie działań na rzecz poprawy funkcjonowania sieci staje się priorytetem.

Bez modernizacji systemu i rozbudowy magazynów energii rozwój OZE będzie zagrożony.

Mając na uwadze powyższe, uprzejmie proszę Panią Ministrę o odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jakie realne i racjonalne działania są planowane przez rząd na rzecz poprawy funkcjonowania sieci elektroenergetycznych?
2. Na jakie środki finansowe na utrzymanie, a przede wszystkim rozwój sieci mogą liczyć operatorzy systemu dystrybucyjnego?
3. Jakie działania zamierza podjąć ministerstwo w celu zwiększenia udziału procentowego w odnawialne źródła energii?

Z wyrazami szacunku

Tadeusz Tomaszewski