Interpelacja w sprawie pilnego wdrożenia rozwiązań osłonowych dla mieszkańców dotkniętych skutkami uwolnienia cen energii cieplnej

W związku z zakończeniem obowiązywania mechanizmu tarczy antyinflacyjnej, która chroniła odbiorców przed wzrostem cen ciepła, apelujemy o pilne podjęcie działań osłonowych mających na celu ochronę gospodarstw domowych przed gwałtownym wzrostem kosztów ogrzewania. Skutki tej decyzji dotkną szczególnie mieszkańców regionów takich jak Śląsk, gdzie skala podwyżek może wynieść nawet 110% obecnych taryf.

Z analiz Izby Gospodarczej Ciepłownictwo Polskie wynika, że ponad połowa systemów ciepłowniczych w Polsce nie otrzymuje rekompensat, co oznacza realne zagrożenie drastycznymi podwyżkami rachunków dla odbiorców końcowych. Szacuje się, że nawet 8 milionów Polaków może zostać dotkniętych skutkami uwolnienia cen ciepła.

Jako posłowie ziemi śląskiej wraz z prezesem jednej ze spółdzielni mieszkaniowych, której to lokatorów między innymi dotknie ta drastyczna podwyżka, zainicjowaliśmy spotkanie między innymi w Urzędzie Miasta Ruda Śląska w celu wypracowania zarówno stanowiska, jak też propozycji rozwiązań tego problemu. Niestety spotkanie zostało upolitycznione przez prezydenta miasta oraz działaczy Platformy Obywatelskiej, czego skutkiem było wykluczenie z tego spotkania.

Bez względu jednak na działania polityczne władz (na przykładzie Rudy Śląskiej) podjęliśmy się interwencji w imieniu mieszkańców, kontaktując się w tej sprawie zarówno z panią wiceminister klimatu i środowiska Urszulą Zielińską, jak również z szanownym Panem Ministrem.

Otrzymaliśmy wstępne informacje o przygotowywanym rozwiązaniu polegającym na wdrożeniu osłon skierowanych do gospodarstw domowych. Oczywiście każdy rodzaj wsparcia będzie rodzajem pomocy, jednak ze swej strony prosimy o systemowe rozwiązanie problemu i zastosowanie/wprowadzenie maksymalnej taryfy za dostarczanie ciepła na wzór maksymalnych cen energii elektrycznej i podtrzymanie rekompensat.

Mamy nadzieję na propozycje rozwiązań, które nie spowodują, że dostarczanie ciepła obywatelom naszego kraju, za które pośrednio odpowiadają też samorządy, stanie się usługą luksusową, a nie powszechną.

Wobec powyższego zwracamy się z wnioskiem o:

1) natychmiastowe wdrożenie systemów osłonowych i regulacyjnych chroniących odbiorców indywidualnych poprzez wprowadzenie maksymalnych taryf na ciepło systemowe;

2) rozważenie przedłożenia do Komisji Europejskiej opracowania przedstawiającego systemy ciepłownicze w tej części Europy (również te oparte o paliwa emisyjne) jako systemy ekologiczne, redukujące tzw. niską emisję gospodarstw domowych, a także wniosek o redukcję lub likwidację opłat ETS w takich instalacjach w okresie przejściowym;

3) odstąpienie od naliczania kar za przekroczenia emisji w systemach ciepłowniczych, które prowadzą aktywną politykę inwestycyjną w kierunku przyłączania kolejnych odbiorców indywidualnych.

Z uwagi na fakt, że podwyższone opłaty zaczną obowiązywać już w rachunkach za lipiec oraz trudną sytuację społeczną i gospodarczą wielu rodzin, apelujemy o podjęcie niezwłocznych decyzji w tej sprawie.

Ponadto zwracam się z prośbą o udzielenie odpowiedzi na pytania:

1. Czy ministerstwo planuje przedłużenie obowiązywania mechanizmu maksymalnej ceny ciepła po 1 lipca 2025 r.? Jeśli nie – jakie działania osłonowe zamierza podjąć rząd w celu ochrony gospodarstw domowych przed gwałtownymi podwyżkami?
2. Czy zostały przeprowadzone analizy skutków społeczno-ekonomicznych zniesienia mechanizmu cenowego dla mieszkańców miast korzystających z ciepła systemowego? Jeśli tak – proszę o ich udostępnienie.
3. Ilu mieszkańców – według szacunków ministerstwa – zostanie objętych drastycznymi podwyżkami cen ciepła po 1 lipca 2025 r.?
4. Czy planowane są dodatkowe środki pomocowe lub dedykowane programy osłonowe dla spółdzielni i wspólnot mieszkaniowych, które zostaną dotknięte znacznym wzrostem kosztów ogrzewania?
5. Czy rząd planuje uruchomienie specjalnych funduszy wsparcia dla mieszkańców regionów szczególnie narażonych na wzrost cen ciepła, takich jak województwo śląskie, dolnośląskie czy łódzkie?
6. Jakie działania zamierza podjąć ministerstwo w zakresie transformacji ciepłownictwa, by przyspieszyć odejście od systemów opartych na paliwach kopalnych i zmniejszyć zależność gospodarstw domowych od taryfowanych dostawców energii cieplnej?
7. Czy przewidywane jest wsparcie dla samorządów, które będą musiały reagować na sytuację mieszkańców dotkniętych ubóstwem energetycznym w wyniku zniesienia mechanizmu maksymalnej ceny?
8. Czy ministerstwo prowadzi dialog z Izbą Gospodarczą Ciepłownictwo Polskie oraz organizacjami społecznymi w celu wypracowania realnych rozwiązań osłonowych?
9. Czy brane jest pod uwagę zastosowanie zróżnicowanych rozwiązań cenowych w zależności od klasy efektywności energetycznej systemu ciepłowniczego lub stopnia jego modernizacji?
10. W jaki sposób ministerstwo zamierza zapobiegać pogłębianiu się zjawiska ubóstwa energetycznego w Polsce po zniesieniu mechanizmu cenowego?