Interpelacja w sprawie niewyjaśnionych zagadnień dotyczących stanu przygotowań obronnych Polski w obliczu eskalacji zagrożenia ze strony Rosji

Szanowny Panie Premierze,

w obliczu narastających napięć geopolitycznych oraz powtarzających się ostrzeżeń ze strony zachodnich wywiadów, sojuszników NATO, o których Pan Premier wielokrotnie mówił, kwestia rzeczywistego przygotowania państwa polskiego na scenariusz eskalacji wojny w Europie Środkowo-Wschodniej staje się sprawą najwyższej wagi. Rząd publicznie deklaruje, że Polska buduje „najsilniejszą armię lądową w Europie”, że inwestujemy rekordowe środki w modernizację Sił Zbrojnych RP, a społeczeństwo jest coraz lepiej przygotowane na zagrożenia. Jednak realne działania, które można ocenić w świetle faktów, dokumentów i wykonania budżetu, każą stawiać poważne pytania o spójność i wiarygodność tych zapewnień.

Odpowiedź Ministerstwa Obrony Narodowej z dnia 30 kwietnia 2025 r. (sygn. BMON-WP.053.309.2025/In-129/25/KT) na interpelację nr 9081 była rozbudowana, lecz w wielu miejscach unikała merytorycznych konkretów. Zamiast rzeczowego odniesienia się do postawionych pytań otrzymaliśmy zestawienia katalogów sprzętu i ogólnych deklaracji, które nie rozwiewają narastających wątpliwości opinii publicznej.

Przede wszystkim pominięto kwestie tak zasadnicze jak:

• wyjaśnienie niewykorzystania zaplanowanych środków na obronność (różnica między deklarowanymi 4,2% PKB a wykonanymi 3,7%),
• brak podpisanych umów dotyczących kluczowych inwestycji przemysłowych w Polsce, np. produkcja czołgów K2PL (w ostatnich dniach media donoszą, że umowa ma być podpisana),
• brak informacji o realnym stanie rezerw amunicyjnych,
• brak strategicznej wizji zdolności ofensywnych – nie tylko obronnych,
• zatajanie danych dotyczących stopnia realizacji szkoleń dla urzędników, dowódców, samorządowców,
• milczenie na temat potencjalnych konsekwencji zmian politycznych w USA i ich wpływu na polską politykę bezpieczeństwa.

W czasach, gdy każdy dzień przynosi nowe doniesienia o eskalacji napięć, kolejne ćwiczenia wojskowe Federacji Rosyjskiej oraz działania sabotażowe wymierzone w infrastrukturę państw NATO, niedopuszczalne jest, by rząd unikał odpowiedzi na pytania dotyczące bezpieczeństwa państwa i obywateli. Interpelacja nie jest atakiem politycznym – jest formą demokratycznego nadzoru nad działaniami władzy wykonawczej przewidzianą w art. 115 Konstytucji RP.

Tym bardziej niezrozumiałe jest ignorowanie konkretów i brak odpowiedzi na najważniejsze pytania. Trudno oprzeć się wrażeniu, że odpowiedź na interpelację nr 9081 miała raczej charakter wizerunkowy niż informacyjny – skierowany do mediów, nie do Sejmu. Tymczasem to nie PR, lecz transparentność, kompetencja i planowanie strategiczne decydują o rzeczywistej odporności państwa.

Niepokój społeczny wzmaga również fakt, że Polska – wbrew wcześniejszym zapowiedziom obecnej ekipy rządzącej – nie osiąga poziomu lokalizacji zamówień w polskich zakładach na poziomie 50%, co osłabia nie tylko potencjał obronny, ale też gospodarkę i bezpieczeństwo dostaw. Zamiast budować samodzielność produkcyjną, Polska coraz bardziej uzależnia się od kontraktów zewnętrznych, przy czym tempo ich realizacji bywa wątpliwe.

Równie ważne są pytania o reakcję rządu na zmianę administracji w USA – a zatem o gotowość do prowadzenia realnej polityki strategicznej w warunkach niepewności międzynarodowej. Brak refleksji nad tym scenariuszem jest przejawem nieodpowiedzialności lub braku poważnej analizy.

W związku z powyższym ponawiam pytania, które zostały pominięte lub nie udzielono na nie satysfakcjonującej odpowiedzi:

1. Wydatki na obronność

• Dlaczego w 2024 r. zrealizowano tylko 3,7% PKB na obronność, zamiast zapowiadanych 4,2%?
• Na jakie cele przesunięto niewykorzystane środki?

2. Rezerwy amunicji

• Jaki jest obecny poziom rezerw amunicji strategicznej (artyleria, czołgi, amunicja precyzyjna)?
• Czy Polska jest w stanie prowadzić działania obronne dłużej niż 2 tygodnie bez wsparcia sojuszników?
• Jakie są plany zwiększenia zapasów do 2026 roku?

3. Obecność wojsk francuskich i brytyjskich

• Jakie dokładnie jednostki wojskowe (rodzaj, zadania) stacjonują w Polsce z ramienia Francji i Wielkiej Brytanii?
• Czy podpisane porozumienia obejmują realne zobowiązania operacyjne tych państw w razie ataku?

4. Zdolności obronno-ofensywne

• Czy Polska rozwija zdolności do precyzyjnych uderzeń dalekiego zasięgu w celu odpowiedzi na terytorium agresora?
• Czy przewiduje się zakup lub rozwój systemów artylerii rakietowej zdolnej do uderzeń poza granicami kraju?

5. Realizacja szkolenia dla administracji

• Ilu urzędników i samorządowców zostało realnie przeszkolonych do 30 czerwca 2025 r.?
• Czy były to certyfikowane szkolenia zakończone egzaminem czy tylko pogadanki?
• Jak wygląda harmonogram szkoleń na kolejne miesiące?
• Czy planowane jest raportowanie publiczne ich realizacji?

6. Realizacja zasady „50% uzbrojenia w Polsce”

• Jaki procent obecnie zakontraktowanego uzbrojenia i sprzętu wojskowego powstaje w polskich zakładach zbrojeniowych?
• Dlaczego nie zrealizowano zasady 50% zakupów w polskich zakładach zbrojeniowych mimo wcześniejszych zapowiedzi?

7. Relacje z USA i administracją D. Trumpa

• Czy Polska przygotowuje alternatywny scenariusz strategiczny na wypadek ograniczenia zaangażowania USA w Europie?
• Dlaczego w umowie bilateralnej z Francją nie ma żadnej jakościowej różnicy, pogłębionej współpracy i gwarancji w porównaniu z gwarancjami NATO, a takowe istnieją w porozumieniu Francji z Niemcami i Wielką Brytanią czy Grecją?

8. Strategia odstraszania

• Czy Polska posiada niezależną strategię odstraszania opartą na założeniu ograniczonej lub opóźnionej reakcji NATO?
• Czy rozważana jest głębsza współpraca militarna w regionie (np. Trójmorze, państwa skandynawskie, sojusze bilateralne z państwami, które podzielają zagrożenie ze strony Rosji)?