Interpelacja nr 11420 · Sejm X kadencji
Interpelacja w sprawie destrukcyjnych działań minister edukacji Barbary Nowackiej prowadzących do systemowej degradacji polskiego szkolnictwa i eliminacji klasycznego kanonu lektur
Autor: Grzegorz Matusiak (PiS). Wpłynęło do Sejmu 31 lipca 2025. Adresat: minister edukacji. Odpowiedź w terminie, stan na 30 września 2026.
Sprawdź w Sejmie (rekord w API Sejmu) · pismo na sejm.gov.pl
Adresat i termin odpowiedzi
Adresat ma 21 dni od dnia, w którym dostał pismo od Marszałka Sejmu, i ten termin biegnie u każdego adresata osobno.
| Adresat | Doręczono | Termin | Stan |
|---|---|---|---|
| minister edukacji | 18 sierpnia 2025 | 8 września 2025 | Odpowiedź 11 dni przed terminem |
Odpowiedzi
-
Odpowiedź z 28 sierpnia 2025, podpis: Sekretarz stanu Katarzyna Lubnauer
Treść interpelacji
Szanowny Panie Premierze,
na podstawie art. 14 ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora niniejszym składam interpelację w sprawie skrajnie niepokojących działań minister edukacji Barbary Nowackiej, które – pod hasłami „unowocześniania” – prowadzą w istocie do systemowej destrukcji edukacji narodowej, wypierania klasyki literackiej oraz rozbijania wspólnoty kulturowej opartej na tożsamościowych fundamentach.
I. Rzeź lektur – likwidacja fundamentów kultury
Według oficjalnie przedstawionych przez ekspertów Instytutu Badań Edukacyjnych propozycji zmian w podstawie programowej planowanej na 2026 r. z kanonu lektur szkolnych mają zniknąć dziesiątki kluczowych pozycji polskiej literatury.
Mowa m.in. o:
- Panu Tadeuszu (A. Mickiewicz),
- Quo vadis, Latarniku, Krzyżakach, W pustyni i w puszczy (H. Sienkiewicz),
- Syzyfowych pracach i Ludziach bezdomnych (S. Żeromski),
- Chłopach (W. Reymont),
- twórczości Norwida, Słowackiego i wielu innych autorów będących trzonem edukacji humanistycznej.
Zamiast tego wprowadzany ma być model „lektur tematycznych” oparty na fragmentach, swobodnym wyborze nauczyciela, nacisku na emocjonalność i perspektywę jednostkową ucznia. To de facto dekonstrukcja kanonu i jego sprowadzenie do zbioru cytatów.
II. Minister Nowacka – promotor ideologicznej rewolucji
Barbara Nowacka, zamiast chronić dziedzictwo kulturowe Rzeczypospolitej, od miesięcy forsuje ideologiczny model wychowania odrzucający tradycyjne pojęcia patriotyzmu, klasycznego humanizmu i narodowej tożsamości.
Wśród jej dotychczasowych działań:
- aktywne wspieranie środowisk podważających rolę rodziny, Kościoła i wspólnoty narodowej,
- dopuszczenie do konsultacji programowych osób o skrajnie progresywnej, antykanonicznej agendzie,
- otwarte wypowiedzi na temat potrzeby „reformy w duchu nowoczesności” – w rzeczywistości oznaczającej ideologiczną rewolucję i pęknięcie cywilizacyjne.
Szkoła publiczna pod jej kierownictwem staje się miejscem formatowania ucznia w duchu jednostkowego relatywizmu, nie zaś przekazywania wspólnego kodu kulturowego.
III. Pytania do Prezesa Rady Ministrów:
- Czy rząd zatwierdził kierunek prac zmierzających do usunięcia kluczowych lektur z podstawy programowej?
- Czy Barbara Nowacka posiada mandat polityczny i społeczne upoważnienie do dokonywania radykalnych zmian kulturowych w szkolnictwie bez przeprowadzenia szerokich konsultacji społecznych?
- Czy rząd uważa, że uczniowie szkół podstawowych i średnich powinni być pozbawiani kontaktu z arcydziełami polskiej literatury w imię ideologicznego „unowocześniania”?
- Kto odpowiada personalnie za przygotowanie propozycji nowej podstawy programowej? Czy resort zamierza opublikować listę autorów oraz ich afiliacji naukowych i światopoglądowych?
- Czy premier zamierza zainterweniować w związku z narastającą krytyką społeczną, środowiskową i medialną wobec działań minister Nowackiej?
- Czy rząd gotów jest rozważyć dymisję minister edukacji, jeśli okaże się, że działania zmierzające do wyeliminowania narodowego kanonu lektur zostaną sformalizowane?
IV. Konkluzja
To, co dziś określa się mianem „propozycji eksperckiej”, w rzeczywistości przypomina podstępną próbę rozbrojenia edukacji narodowej. Jeśli nie powstrzymamy tego procesu, kolejne pokolenia Polaków dorastać będą bez wiedzy o własnej kulturze, bez języka Mickiewicza, bez sumienia Norwida, bez etosu Sienkiewicza. A naród bez wspólnej pamięci – jak wiadomo – nie istnieje.
Zdecydowanie wzywam Prezesa Rady Ministrów do natychmiastowej reakcji, w tym publikacji wszystkich dokumentów i analiz powiązanych z planowanymi zmianami, oraz rozważenia personalnych konsekwencji wobec minister edukacji.
Zgodnie z art. 115 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz art. 193 ust. 1 Regulaminu Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej odpowiedź na niniejszą interpelację powinna zostać udzielona w formie pisemnej nie później niż w terminie 21 dni od dnia jej otrzymania. Interpelację składam na ręce marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej.
Wszystkie interpelacje kadencji: spis od najnowszego. Pozostałe pisma autora: profil posła.
Metodologia
- Termin liczymy od doręczenia, osobno u każdego adresata. 21 dni biegnie od dnia, w którym Marszałek przekazał pismo adresatowi, a nie od wpływu do Sejmu. Stan liczymy na dzień danych, 30 września 2026.
- Prolongata nie jest odpowiedzią. Pismo liczymy jako odpowiedziane dopiero, gdy przyjdzie odpowiedź, która przedłużeniem terminu nie jest.
- Przy kilku adresatach rozstrzyga licznik Sejmu. Adresat, któremu Sejm dalej nalicza opóźnienie, nie odpowiedział, choćby pod pismem stały odpowiedzi innych. Zanim termin minie, licznik stoi na zerze u wszystkich, więc wtedy piszemy, że rejestr nie mówi, kto już odpisał.
- Treść pochodzi z rejestru Sejmu i jest oczyszczona z formatowania przy nocnym przebiegu. Treści odpowiedzi nie przechowujemy: link prowadzi do rekordu w API Sejmu.
- Źródłem jest API Sejmu RP. Każdą liczbę da się sprawdzić u źródła, a my nie interpretujemy rejestru. Tam, gdzie podejmujemy decyzję redakcyjną, piszemy o tym wprost.
- Coś się nie zgadza? Napisz przyciskiem „Zgłoś błąd” w nagłówku, sam wpisze adres tej strony. Pytania o cały serwis: najczęstsze pytania.