Interpelacja w sprawie wyłączenia aptek z obowiązku udziału w systemie kaucyjnym

Szanowna Pani Minister!

Zgłosili się do mnie farmaceuci pracujący w ogólnodostępnych aptekach, podkreślając, iż apteki to nie tylko punkty wydawania leków – to miejsca, w których udzielają oni realnej pomocy pacjentom, doradzają, wspierają i coraz częściej realizują świadczenia zdrowotne, takie jak szczepienia czy przeglądy lekowe. Z tego powodu zwracają się z apelem o wyłączenie aptek z obowiązku uczestnictwa w systemie kaucyjnym, który na mocy obowiązujących przepisów ma zacząć funkcjonować od 1 października 2025 roku.

Zgodnie z aktualną wersją ustawy o gospodarce opakowaniami i odpadami opakowaniowymi oraz rozporządzeniem wykonawczym, placówki handlowe, które sprzedają napoje w opakowaniach objętych kaucją, będą zobowiązane do ich przyjmowania i zwracania kaucji. Apteki – mimo że są placówkami ochrony zdrowia – mogą zostać tym obowiązkiem objęte, jeśli spełniają te kryteria. To budzi sprzeciw farmaceutów, bowiem apteki powinny koncentrować się na rozwoju opieki farmaceutycznej, szczepień, profilaktyki i pracy z pacjentem. Farmaceuci chcą w pełni wykorzystywać swoje kompetencje zawodowe, zgodnie z kierunkowym wykształceniem i ustawą o zawodzie farmaceuty. Włączanie ich do systemu zbierania opakowań po napojach kłóci się z tą misją i uderza w wizerunek apteki, jako placówki ochrony zdrowia. Ponadto farmaceuci wskazują, że apteki nie są dostosowane do wprowadzenia w nich systemu kaucyjnego – są to często niewielkie pomieszczenia, w których trudno będzie ustawić pojemniki na odpady.

Farmaceuci nie wyobrażają sobie sytuacji, w której do apteki – miejsca, w którym przechowuje się leki i udziela świadczeń zdrowotnych – klienci przynoszą brudne butelki i puszki. Przechowywanie odpadów w takich warunkach jest nie tylko niepraktyczne, ale też niebezpieczne z punktu widzenia sanitarnego. Apteki to miejsca zaufania publicznego, do których przychodzą pacjenci w różnym stanie zdrowia – czasem osłabieni, czasem z obniżoną odpornością. Mieszanie działalności prozdrowotnej z logistyką odpadów opakowaniowych to zdaniem farmaceutów krok w zupełnie złym kierunku.

Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę Panią Minister o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Jak Pani Minister ustosunkuje się do przedstawionego problemu?
2. Jak w praktyce miałoby wyglądać włączenie aptek do systemu kaucyjnego – gdzie miałyby stać pojemniki na odpady, jakiej miałyby być wielkości itd.?
3. Czy na obecnym etapie istnieje możliwość wyłączenia aptek ogólnodostępnych z obowiązku uczestnictwa w systemie kaucyjnym, niezależnie od ich powierzchni i asortymentu?

Z wyrazami szacunku

Posłanka Katarzyna Osos