Interpelacja w sprawie dramatycznego deficytu lekarzy i pielęgniarek oraz działań Ministerstwa Zdrowia pogarszających sytuację kadrową w systemie ochrony zdrowia

Szanowna Pani Minister,

polski system ochrony zdrowia znajduje się na granicy zapaści. Według danych Fundacji Watch Health Care i OECD Polacy czekają obecnie na świadczenia zdrowotne najdłużej od 12 lat. W kolejkach do specjalistów czy zabiegów chirurgicznych mija niekiedy kilkanaście miesięcy, a dramatyczne braki kadrowe przekładają się bezpośrednio na utratę zdrowia, a nawet życia pacjentów.

Tymczasem dane międzynarodowe pokazują, że Polska ma jedne z najmniej licznych kadr medycznych w Unii Europejskiej.

Na 100 tysięcy mieszkańców przypada:

• ok. 400 lekarzy (Niemcy 440, Czechy 430),
• ok. 570 pielęgniarek (Francja 1 200, Niemcy 1 050, Dania 1 000, Czechy 1 000).

Dodatkowo warto podkreślić, że te dane są statystyczną iluzją:

• uwzględniają lekarzy niepraktykujących, na emeryturze, pracujących wyłącznie prywatnie lub za granicą,
• nie odzwierciedlają liczby lekarzy realnie dostępnych dla pacjentów w systemie publicznym,
• nie pokazują katastrofalnych braków w specjalizacjach deficytowych (geriatria, psychiatria dziecięca, neurologia dziecięca).

W sytuacji tak dramatycznej decyzje Pani Minister o zerowych limitach przyjęć na kierunki lekarskie w kilkunastu uczelniach należy uznać za nieodpowiedzialne i szkodliwe. Efektem tych decyzji jest:

• zamknięcie rekrutacji w miastach takich jak Opole, Radom, Nowy Sącz czy Nowy Targ,
• zmarnowanie milionów zainwestowanych przez samorządy w infrastrukturę akademicką,
• pogłębienie centralizacji kadry medycznej w kilku dużych aglomeracjach,
• pozbawienie setek młodych ludzi z mniejszych miast szansy na studiowanie medycyny.

Jednocześnie zarówno lekarze, jak i pielęgniarki zarabiają wielokrotnie mniej niż ich koledzy z Europy Zachodniej. W Polsce średnia pensja lekarza specjalisty w systemie publicznym często nie przekracza 10 tys. zł netto, podczas gdy w Niemczech czy Francji wynosi od 15 do 25 tys. zł (w przeliczeniu), a pielęgniarka z wieloletnim stażem zarabia często mniej niż pracownik korporacyjny bez wykształcenia medycznego.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o udzielenie odpowiedzi na następujące pytania:

1. Dlaczego Ministerstwo Zdrowia przy rosnącym zapotrzebowaniu na lekarzy ustanowiło zerowe limity przyjęć w wielu uczelniach regionalnych?
2. Czy ministerstwo planuje zrekompensować samorządom i uczelniom koszty inwestycji w infrastrukturę kierunków lekarskich?
3. Jakie konkretne działania podejmuje ministerstwo, aby zwiększyć liczbę lekarzy i pielęgniarek realnie dostępnych w systemie publicznym?
4. Jakie są prognozy dotyczące liczby lekarzy w systemie publicznym do 2030 roku, z uwzględnieniem przejść na emeryturę i migracji?
5. Jakie zachęty finansowe lub systemowe planuje rząd, by zatrzymać kadry medyczne w kraju i skłonić do pracy w publicznym systemie?
6. Czy Pani Minister uważa obecne działania resortu za zgodne z interesem publicznym i bezpieczne z punktu widzenia pacjenta?
7. Ilu lekarzy, a ile pielęgniarek pracuje w publicznej służbie zdrowia, a ile w prywatnej?
8. Ilu lekarzy i pielęgniarek łączy pracę w publicznej i prywatnej służbie zdrowia?
9. Jakie jest stanowisko ministerstwa na temat pracy pielęgniarek i lekarzy przekraczającej 12 godzin dziennie?
10. Ilu lekarzy i pielęgniarek po przepracowanych 8 godzinach na etacie kontynuuje pracę w tej samej placówce na kontrakcie cywilnoprawnym lub umowie cywilnoprawnej?