Interpelacja w sprawie możliwości przejęcia i zagospodarowania terenów lotniska w Rudnikach pod Częstochową przez Ministerstwo Obrony Narodowej

Szanowny Panie Ministrze,

zwracam się z interpelacją w sprawie przyszłości lotniska w Rudnikach pod Częstochową (woj. śląskie), obiektu o unikatowym potencjale infrastrukturalnym i istotnym znaczeniu dla bezpieczeństwa narodowego.

Lotnisko to, przez dziesięciolecia wykorzystywane przez Aeroklub Częstochowski, stanowi jeden z ostatnich w Polsce terenów po dawnych jednostkach wojskowych, który zachował swoją pierwotną strukturę terytorialną.

Obiekt do lat 90. XX w. stanowił lotnisko zapasowe dla pułku lotnictwa myśliwskiego stacjonującego w Łasku i było wyposażone w całą niezbędną infrastrukturę. Obecnie korzystają z niego również operatorzy JW 4101.

Obiekt posiada:

- pasy startowe,
- bocznicę kolejową z placem magazynowym,
- bazę magazynową paliw lotniczych,
- dogodny dojazd z autostrady A1,
- położenie w centrum kraju, z dala od zabudowy miejskiej,
- rozproszoną infrastrukturę operacyjną,
- potencjał głębi strategicznej w kontekście potencjalnych zagrożeń ze strony Federacji Rosyjskiej.

Obecna sytuacja właścicielska i prawna lotniska budzi jednak poważne obawy. Aeroklub zarządza terenem o łącznej powierzchni 232,623 ha, z czego jedynie 7,0204 ha (działka 672/1) jest własnością Aeroklubu Częstochowskiego. Reszta terenu znajduje się w rękach prywatnych.

Ten kluczowy teren ma zostać niebawem wystawiony na licytację, co może oznaczać likwidację możliwości dalszego użytkowania lotniska w obecnym kształcie oraz utratę infrastruktury cennej dla państwa polskiego.

W świetle doświadczeń wynikających z pełnoskalowej wojny prowadzonej przez Federację Rosyjską przeciwko Ukrainie szczególnie istotne staje się zapewnienie rozproszenia, odporności i elastyczności infrastruktury wojskowej. Konflikt ten dobitnie pokazał, jak kluczowe znaczenie mają zapasowe lotniska, węzły logistyczne i głębia strategiczna w centralnej części kraju. W związku z tym uważam za zasadne rozważenie przejęcia lotniska w Rudnikach przez Ministerstwo Obrony Narodowej i nadania mu funkcji „dual use”, z możliwością współużytkowania przez podmioty cywilne.

Lotnisko w Rudnikach mogłoby pełnić funkcje:

- zapasowego węzła logistycznego dla wojska,
- bazy dla operacji ratunkowych i transportowych,
- centrum szkoleniowego dla młodzieży, rezerwistów i personelu technicznego,
- platformy cywilno-wojskowej wspierającej rozwój lokalny i bezpieczeństwo państwa.

Jednocześnie warto podkreślić, że przy zastosowaniu formuły „dual use” z infrastruktury mogłyby nadal korzystać podmioty cywilne – w tym Aeroklub Częstochowski, który wychował wielu mistrzów Polski, Europy i świata, w szczególności w dziedzinie latania precyzyjnego. W krajach Europy Zachodniej model wspólnego użytkowania infrastruktury przez wojsko i organizacje cywilne jest szeroko stosowany i sprawdzony, a jego adaptacja w Polsce mogłaby przynieść znaczące korzyści zarówno dla obronności, jak i rozwoju społecznego.

Warto przypomnieć, że po moich wcześniejszych wystąpieniach i pytaniach skierowanych do ministra obrony narodowej oraz ministra aktywów państwowych w sprawie przejęcia Huty Częstochowa oba resorty podjęły decyzję o objęciu tego zakładu nadzorem państwowym. Jednym z kluczowych argumentów była posiadana przez hutę certyfikacja NATO w zakresie produkcji blachy pancernej, co czyni ją zakładem o strategicznym znaczeniu dla obronności kraju. Przypadek ten pokazuje, że państwo potrafi skutecznie reagować i zabezpieczać infrastrukturę krytyczną, istotną z punktu widzenia bezpieczeństwa narodowego – tak jak mogłoby to mieć miejsce również w przypadku lotniska w Rudnikach.

W związku z powyższym proszę Pana Ministra o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy Ministerstwo Obrony Narodowej analizowało lub planuje analizę możliwości przejęcia lotniska w Rudnikach k. Częstochowy?
2. Czy resort rozważa wykorzystanie istniejącej infrastruktury (droga startowa, bocznica, zbiorniki paliwowe) na potrzeby wojska?
3. Czy w strategii rozwoju infrastruktury wojskowej przewiduje się tworzenie punktów „dual use” w centralnej Polsce?
4. Czy ministerstwo jest gotowe do współpracy z lokalnymi samorządami i organizacjami społecznymi w celu zabezpieczenia i zagospodarowania tego terenu na potrzeby obronno-społeczne?
5. Czy ministerstwo rozważa możliwość zakwalifikowania terenu lotniska w Rudnikach jako inwestycji strategicznej w rozumieniu przepisów ustawy o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji strategicznych oraz kluczowych inwestycji w zakresie potrzeb obronności państwa i bezpieczeństwa publicznego oraz ustanawiania stref ochronnych dla niektórych terenów zamkniętych.

Z wyrazami szacunku

Andrzej Szewiński
Poseł na Sejm RP