Interpelacja w sprawie używania Systemu Teleinformatycznego Izby Rozliczeniowej (STIR) wobec uczciwych polskich przedsiębiorców

STIR (System Teleinformatyczny Izby Rozliczeniowej) jest pionierskim narzędziem analitycznym służącym do wykrywania karuzel podatkowych poprzez analizę przez podmioty sektora finansowego przepływów pieniężnych pomiędzy przedsiębiorcami. Regulacja STIR umożliwia również szefowi KAS zażądanie od podmiotu sektora finansowego zablokowania konta wykorzystywanego do opłacania fikcyjnych transakcji. Umożliwiona regulacją STIR blokada rachunku ma charakter silnie inwazyjny i powinna znajdywać bardzo oszczędne zastosowanie. Wskazane narzędzie znaleźć powinno zastosowanie jedynie wobec podmiotów, w stosunku do których istnieje uzasadnione zagrożenie zniknięcia ze zgromadzonymi na rachunku środkami.

W przestrzeni publicznej coraz częściej pojawiają się informacje o tym, że umożliwionej przez STIR blokadzie podlegają w znacznej mierze rachunki uczciwych przedsiębiorców, często ofiar przestępstw, którzy bez swojej wiedzy wykorzystywani byli przez mafie VAT-owskie w charakterze buforów.

Mając powyższe na uwadze, uprzejmie proszę o odpowiedź na następujące pytania:

1. Ile wynosiła w poszczególnych latach okresu 2019–2024 liczba blokad rachunków bankowych, liczba zablokowanych rachunków oraz liczba podmiotów objętych blokadami? Ile spośród wskazanych blokad dotyczyło podmiotów wykazujących cechy znikających podatników, ile buforów, a ile brokerów?

2. Ile wynosiła we wskazanym okresie liczba postanowień szefa KAS o przedłużeniu terminu blokady rachunków bankowych na czas nie dłuższy niż trzy miesiące z uwagi na fakt, iż zachodzi uzasadniona obawa, że podmiot nie wykona istniejącego zobowiązania w podatku VAT?

3. Ile wynosiła w poszczególnych latach okresu 2019–2024 wartość zablokowanych środków finansowych i ile wnosiła wartość wykrytych z wykorzystaniem STIR uszczupleń?

4. Ile w poszczególnych latach wskazanego okresu złożono zażaleń na zastosowanie blokad i w ilu przypadkach szef KAS, rozstrzygając jako organ II instancji, uchylił postanowienie I instancji?

5. Ile w poszczególnych latach złożono skarg do WSA na postanowienia szefa KAS o blokadzie rachunków i w ilu przypadkach sąd uchylił zaskarżone postanowienia?

6. Jakie działania podjęło Ministerstwo Finansów od 13 grudnia 2023 r. celem zapobiegania blokowaniu kont uczciwych podatników? Jakie działania planowane są w tym zakresie na lata 2026–2027?

7. W jaki sposób Ministerstwo Finansów planuje zrekompensować podatnikom straty wynikające z nieuzasadnionych blokad ich rachunków? Czy toczą się obecnie w Ministerstwie Finansów prace nad zaadresowaniem tego problemu? Kiedy propozycja odpowiedniej regulacji przedstawiona zostanie do konsultacji publicznych?