Interpelacja w sprawie deregulacji wymogów kwalifikacji w zawodzie pracownika socjalnego

Szanowna Pani Minister,

do mojego biura poselskiego zwrócił się samorząd gminy Kłodzko. Władze gminy apelują o podjęcie działań mających na celu deregulację wymogów kwalifikacji w zawodzie pracownika socjalnego spowodowanych narastającymi problemami kadrowymi na stanowisku pracownika socjalnego występującymi w jednostkach organizacyjnych pomocy społecznej.

Władze gminy Kłodzko podnoszą, że od kilku lat na rynek pracy trafiają młodzi ludzie z roczników tzw. niżu demograficznego. Z roku na rok absolwentów jest coraz mniej, co rzutuje na zmniejszającą się liczbę potencjalnych nowych pracowników spełniających wymagania określone w art. 116 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej i w przepisach wykonawczych. Wójt gminy Kłodzko podaje przykład Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy Kłodzko, który od dłuższego czasu funkcjonuje z trzema wakatami na stanowisku pracownika socjalnego do pracy w terenie.

Wójt gminy Kłodzko informuje, że udział kłodzkiego OPS-u w targach pracy w Nowej Rudzie (XXII edycja w powiecie kłodzkim w dniu 6.06.2025 r.) pokazał zainteresowanie podjęciem pracy na stanowisku pracownika socjalnego wśród osób poszukujących pracy na terenie powiatu kłodzkiego. Również ja, odwiedzając targi pracy, rozmawiając z pracownikami OPS, widziałam zainteresowanie rekrutacją, jednak z uwagi na niespełnienie wymogów ostatecznie nikt pracy podjąć nie może. Niestety żaden z potencjalnych kandydatów nie spełniał ustawowych wymogów formalnych dotyczących wykształcenia. Obecnie zgodnie z art. 116 pracownikiem socjalnym może być osoba, która spełnia co najmniej jeden z niżej wymienionych warunków:

1) posiada dyplom ukończenia kolegium pracowników służb społecznych;

2) ukończyła studia na kierunku praca socjalna lub w zakresie pracy socjalnej;

3) do dnia 31 grudnia 2013 r. ukończyła studia wyższe o specjalności przygotowującej do zawodu pracownika socjalnego na jednym z kierunków: pedagogika, pedagogika specjalna, politologia, polityka społeczna, psychologia, socjologia, nauki o rodzinie;

4) ukończyła studia podyplomowe z zakresu metodyki i metodologii pracy socjalnej w uczelni realizującej studia na kierunku praca socjalna lub w zakresie pracy socjalnej, po uprzednim ukończeniu studiów na jednym z kierunków, o których mowa w pkt 3.

Wójt gminy Kłodzko podnosi, że wymagania te są w ustawie oraz w aktach wykonawczych określone bardzo rygorystycznie, zawężając tym samym krąg poszukiwań do nielicznego grona osób legitymujących się wykształceniem, które można de facto uznać za niszowe. Jak informuje wójt gminy Kłodzko, pomimo podjęcia wszelkich możliwych działań, mających na celu pozyskanie pracowników socjalnych z rynku pracy, działania te nie przyniosły spodziewanych rezultatów.

Władze gminy Kłodzko zwracają uwagę, że problem ten dotyczy nie tylko Ośrodka Pomocy Społecznej Gminy Kłodzko. Jak informują w swoim apelu wiele jednostek organizacyjnych pomocy społecznej z całego województwa boryka się z podobnymi trudnościami w rekrutacji pracowników socjalnych. Ośrodki pomocy społecznej często zmuszone są funkcjonować w warunkach niepełnego zatrudnienia na przedmiotowym stanowisku. Pracownicy są przeciążeni pracą, mają nadmiar obowiązków i prace w znacznie zwiększonym terenie. Natomiast wieloletnie doświadczenie wskazuje, iż absolwenci m.in. pedagogiki, socjologii czy psychologii świetnie mogliby się sprawdzić jako pracownicy socjalni, zaś ich profil zawodowy odpowiada realnemu zapotrzebowaniu w tym zakresie.

Pani Minister!
Czy resort rozważy podjęcie działań mających na celu deregulację zawodu pracownika socjalnego i dopuszczenie do jego wykonywania szerszego grona kompetentnych i chętnych do pracy osób?

Z wyrazami szacunku

MONIKA WIELICHOWSKA
Poseł na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej