Interpelacja w sprawie objęcia dzieci z ciężkimi alergiami odpowiednimi regulacjami w ramach nowelizacji ustawy o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3

Szanowna Pani Minister,

na stronie Rządowego Centrum Legislacji opublikowano w dniu 6 czerwca br. projekt nowelizacji ustawy z dnia 4 lutego 2011 r. o opiece nad dziećmi w wieku do lat 3 (nr projektu: UD181) wraz z uzasadnieniem.

Nowelizacja ta przewiduje szereg pozytywnych zmian, takich jak:

• wprowadzenie nowej formy opieki – punktu dziennej opieki,
• poprawa statusu zawodowego opiekunów (m.in. przez ustanowienie statusu funkcjonariusza publicznego),
• obowiązkowe szkolenia i rozwój zawodowy kadry opiekuńczej,
• cyfryzacja i centralny rejestr instytucji opieki,
• ujednolicenie standardów opieki obowiązujących w całym kraju.

W tym kontekście zwracam ponownie uwagę na istotny problem, z jakim mierzą się rodziny dzieci z ciężkimi alergiami – w szczególności tych, które wymagają posiadania i możliwości użycia adrenaliny (np. w postaci EpiPen) w przypadku nagłej reakcji anafilaktycznej.

W mediach i wypowiedziach ekspertów coraz częściej pojawiają się informacje o przypadkach odmowy przyjęcia dziecka do żłobka lub przedszkola z uwagi na alergię i konieczność zapewnienia bezpieczeństwa w przypadku wstrząsu anafilaktycznego. Dla przykładu, jak informowały media, chłopiec uczulony na orzechy został odrzucony przez 25 na 27 przedszkoli z uwagi na ryzyko związane z reakcją anafilaktyczną i konieczność stosowania adrenaliny. Placówki obawiały się odpowiedzialności oraz braku jasnych regulacji umożliwiających personelowi podawanie leku ratującego życie. Podobne doniesienia były sygnalizowane przez rzecznika praw dziecka i organizacje rodziców.

Obecnie brak jest przepisów wprost pozwalających pracownikom żłobków i przedszkoli na podanie adrenaliny, mimo że jest to lek pierwszego wyboru w sytuacji zagrożenia życia. Problem dotyczy zarówno aspektu formalnego (czy pracownik ma prawo to zrobić), jak i praktycznego (czy jest do tego przeszkolony oraz czy jest ubezpieczony).

Z powodu rosnącej liczby dzieci cierpiących na ciężkie alergie oraz dynamicznie zwiększającej się liczby przypadków reakcji anafilaktycznych zapewnienie bezpieczeństwa wszystkim dzieciom – niezależnie od stanu zdrowia – powinno stanowić integralną część systemu opieki nad dziećmi do lat 3.

W związku z powyższym proszę Panią Minister o odpowiedź na następujące pytania:

1. Czy ministerstwo planuje uwzględnienie w procedowanej nowelizacji przepisów umożliwiających podanie (regulujących możliwość podania) adrenaliny (np. EpiPen) dzieciom w żłobkach i punktach opieki dziennej w razie wystąpienia wstrząsu anafilaktycznego?
2. Czy ministerstwo rozważa objęcie tematów związanych z alergiami pokarmowymi oraz reakcjami anafilaktycznymi programem obowiązkowych szkoleń dla opiekunów dzieci w żłobkach?
3. Czy możliwe jest wprowadzenie rozwiązań systemowych, które umożliwią placówkom żłobkowym i opiekunom sprawowanie opieki nad dziećmi z alergiami w sposób bezpieczny i zgodny z prawem (np. przez zapewnienie szkoleń, ubezpieczenia OC, odpowiedniego zapisu w regulaminach)?
4. Czy ministerstwo planuje jakiekolwiek działania mające na celu przeciwdziałanie wykluczaniu dzieci z alergiami z dostępu do instytucjonalnej opieki nad dziećmi do lat 3?