Interpelacja w sprawie rozszerzenia definicji cech rozpoznawczych schematów podatkowych w Ordynacji podatkowej jako przejawu nadregulacji niezgodnej z dyrektywą DAC6

Kolejny przypadek nadmiernej implementacji prawa unijnego został wskazany w raporcie Zespołu SprawdzaMY Rafała Brzoski i dotyczy art. 86a § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który wprowadza tzw. inne szczególne cechy rozpoznawcze. Przepisy te miały na celu implementację dyrektywy Rady (UE) 2018/822 z dnia 25 maja 2018 r. (DAC6), która zmieniła dyrektywę 2011/16/UE w zakresie obowiązkowej automatycznej wymiany informacji podatkowych w odniesieniu do uzgodnień transgranicznych.

Zgodnie z unijną regulacją, obowiązek raportowania dotyczy tylko takich uzgodnień, które posiadają jedną z określonych cech rozpoznawczych. Te cechy są jasno i wyczerpująco określone w załączniku IV do dyrektywy DAC6. Celem było precyzyjne wskazanie sytuacji, które potencjalnie mogą prowadzić do unikania opodatkowania i tym samym wymagają zgłoszenia do administracji podatkowej.

Tymczasem polski ustawodawca w Ordynacji podatkowej wprowadził własny katalog tzw. innych szczególnych cech rozpoznawczych, które nie mają oparcia w prawie unijnym, a ich zastosowanie również rodzi obowiązek raportowy. Przykłady takich cech to:

• istotny wpływ na podatek odroczony lub aktywa podatkowe przekraczające 5 mln zł,
• oczekiwane dochody przekraczające 25 mln zł,
• znaczne różnice w efektywnym opodatkowaniu w Polsce i za granicą, przekraczające 5 mln zł.

Wskazane progi są czysto krajową inicjatywą, która wykracza poza unijne minimum i istotnie zwiększa zakres obowiązków sprawozdawczych po stronie podatników i doradców.

W związku z tym kieruję następujące pytania:

1. Dlaczego rząd zdecydował się na rozszerzenie definicji cech rozpoznawczych schematów podatkowych o dodatkowe, krajowe kategorie, mimo że nie są one wymagane przez dyrektywę DAC6?

2. Czy Ministerstwo Finansów planuje w ramach zapowiadanego pakietu deregulacyjnego usunięcie lub ograniczenie tych dodatkowych cech rozpoznawczych w celu dostosowania polskiego prawa do unijnego minimum?

3. Czy została przeprowadzona analiza wpływu wprowadzenia „innych szczególnych cech rozpoznawczych” na liczbę raportowanych schematów i ich wartość praktyczną dla administracji podatkowej?

4. Czy rząd przeanalizował ryzyko niezgodności tych przepisów z zasadą proporcjonalności i zasady pomocniczości prawa UE?

5. Czy Ministerstwo Finansów przewiduje rewizję progów kwotowych zawartych w tych przepisach, które obecnie są sztywne i mogą obejmować również działania neutralne podatkowo?

Rozszerzenie katalogu cech rozpoznawczych poza to, co nakazuje prawo unijne, tworzy nadmierne obowiązki administracyjne dla przedsiębiorców, ryzyko sankcyjne oraz ogranicza efektywną działalność gospodarczą, w szczególności podmiotów realizujących większe projekty finansowe lub restrukturyzacje. Taka forma gold-platingu jest sprzeczna z ideą deregulacji i powinna zostać zniesiona.