Interpelacja w sprawie kryteriów pomocy dla przedsiębiorców poszkodowanych w wyniku powodzi w 2024 roku

Szanowny Panie Ministrze,

zgłosił się do mnie mieszkaniec Kłodzka, którego ojciec, wieloletni przedsiębiorca, ucierpiał wskutek powodzi, jaka nawiedziła region w 2024 roku. Jego firma, działająca od 1989 roku, poniosła znaczne straty - zalaniu uległy cztery lokalizacje. Mimo trudnej sytuacji osobistej i zdrowotnej (niepełnosprawność, przebycie udaru), właściciel firmy podjął wszelkie możliwe działania, aby ratować płynność finansową. Sprzedawał ocalały towar i majątek, by uzyskać środki na podstawowe wydatki, co paradoksalnie zmniejszyło jego szanse na uzyskanie pomocy z tytułu spadku obrotów.

Obowiązujące obecnie przepisy dotyczące pomocy w postaci umorzenia składek ZUS uzależniają wsparcie od min. 40% spadku obrotów względem roku poprzedniego, nie uwzględniając kontekstu, w jakim ten spadek nastąpił. W efekcie wielu bezpośrednio poszkodowanych przedsiębiorców zostało pominiętych - natomiast z pomocy skorzystały osoby, które formalnie miały większy spadek obrotów, ale nie ucierpiały materialnie.

Warto przypomnieć, że w czasie pandemii COVID-19 zastosowano mechanizmy pomocy, które nie były oparte wyłącznie na sztywnych kryteriach spadku obrotów, lecz uwzględniały sytuację nadzwyczajną i konieczność elastycznego reagowania. Wielu przedsiębiorców mogło wówczas skorzystać m.in. z umorzenia składek ZUS bez konieczności spełniania warunków, które obecnie wykluczają osoby poszkodowane przez powódź. Tego rodzaju podejście, oparte na solidarności i zaufaniu do przedsiębiorców działających w dobrej wierze, mogłoby również znaleźć zastosowanie w przypadku katastrof naturalnych.

W związku z powyższym zwracam się z pytaniami:

1. Czy Ministerstwo Rozwoju i Technologii przewiduje rewizję kryteriów przyznawania pomocy poszkodowanym w wyniku powodzi przedsiębiorcom, tak aby uwzględniały one kontekst strat i działań naprawczych (np. obniżenie progu spadku obrotów dla bezpośrednio poszkodowanych)?

2. Czy prowadzone obecnie prace nad poprawkami do tzw. ustawy powodziowej obejmują tematykę pomocy przedsiębiorcom?

3. Czy rozważone zostanie wprowadzenie mechanizmu indywidualnej oceny sytuacji przedsiębiorcy, który mimo działań zaradczych wciąż mierzy się z poważnymi skutkami katastrofy naturalnej?

4. Czy możliwe jest wprowadzenie kryterium „materialnych strat” w miejsce lub obok kryterium spadku obrotów?

5. Czy Ministerstwo Rozwoju i Technologii rozważa zastosowanie rozwiązań analogicznych do tych z okresu pandemii COVID-19, w których pomoc – w tym umorzenie składek ZUS – była przyznawana bez sztywnych progów spadku obrotów, na rzecz elastycznego podejścia uwzględniającego rzeczywiste straty materialne i indywidualną sytuację przedsiębiorcy?

Zwracam się z prośbą o szczegółową analizę sytuacji i rozważenie korekty przepisów w taki sposób, aby pomoc trafiała rzeczywiście do tych, którzy jej najbardziej potrzebują.

Z wyrazami szacunku

Aleksandra Leo
Posłanka na Sejm RP