Interpelacja w sprawie zmian obowiązujących przepisów dotyczących nielegalnych rajdów quadami, motocyklami crossowymi i samochodami terenowymi w lasach i terenach chronionych

Gniezno, 27 maja 2025 r.

Szanowna Pani Minister,

otrzymałem list otwarty od burmistrza Śremu (Wielkopolska), w którym poruszył - zauważalny w całej Polsce, dotyczący również gminy Śrem - problem nielegalnego poruszania się po lasach i terenach chronionych pojazdami nieuprawnionymi.

Teren nadwarciański w tym rejonie Śremu położony jest w granicach obszarów Natura 2000 (Ostoja Rogalińska i Rogalińska Dolina Warty), a także Zespołu przyrodniczo-krajobrazowego „Łęgi Mechlińskie". Obszary Natura 2000 tworzą specjalny obszar ochrony siedlisk i obszar specjalnej ochrony ptaków.

W ostatnich miesiącach zostało odnotowane nasilenie zgłoszeń mieszkańców miejscowości położonych w sąsiedztwie tych kompleksów leśno-łąkowych. Ze zgłoszeń wynika, że notorycznie dochodzi do niszczenia roślinności, płoszenia zwierząt, zakłócania porządku i stwarzania niebezpieczeństwa dla spacerowiczów przez kierowców poruszających się wyżej wymienionymi pojazdami.

Pojazdy mechaniczne płoszą dziką zwierzynę, tworzą tory na leśnych skarpach, niszczą runo leśne i glebę, młode drzewa, a także drogi leśne, które muszą być utrzymywane w odpowiednim stanie technicznym do celów przeciwpożarowych. Rozjechane drogi leśne są też utrudnieniem dla turystów (pieszych i rowerzystów) czy biegaczy. Trudne do wyceny są straty w przyrodzie terenów wodno-błotnych, często objętych ochroną jako użytki ekologiczne. Przejazd przez mokradło, które jest siedliskiem wielu organizmów, w tym rzadkich i chronionych, dewastuje przyrodę. Ludzie mieszkający w sąsiedztwie lasów czy korzystający z nich zgłaszają służbom tego rodzaju wykroczenia, jednak ze względu na zakryte tablice rejestracyjne (lub ich brak), zasłonięte przez kaski i kominiarki twarze czy agresywne zachowanie i prędkość, identyfikacja sprawców wykroczenia jest utrudniona.

Władze samorządowe Śremu ze względu na niewystarczające regulacje prawne pozostają bezsilne. Wspierają wszelkie czynności, które doprowadziłyby do ograniczenia lub wyeliminowania opisanych przypadków. Proszą o rozważenie wprowadzenia następujących rozwiązań legislacyjnych:

1) zwiększenia wysokości mandatów za jazdę pojazdami silnikowymi po terenach leśnych poza drogami publicznymi,
2) wprowadzenia obowiązku rejestracji wszystkich pojazdów i precyzyjnych regulacji poruszania się nimi poza drogami publicznymi,
3) rozszerzenia uprawnień straży gminnych o kontrolę i karanie mandatami pojazdów poruszających się drogami bez względu na ich status (drogi polne i leśne),
4) wprowadzenia obowiązku wyposażenia analizowanych pojazdów w lokalizatory GPS w ramach działalności gospodarczej związanej z wynajmem czy organizacją wycieczek off-road,
5) objęcia wspomnianej działalności gospodarczej obowiązkiem uzyskania zezwolenia oraz zapewnienia toru do poruszania się oferowanymi pojazdami,
6) wprowadzenia przepisów penalizujących sam wjazd na teren prywatny bez zgody właściciela,
7) uwzględnienia na terenach objętych formami ochrony przyrody rozwiązań prośrodowiskowych, czyli zastąpienia w wypożyczalniach i biurach organizujących wycieczki off-road maszyn spalinowych -elektrycznymi.

Mając na uwadze powyższe uprzejmie proszę o odpowiedzi na pytania:

1. Czy planowane jest podjęcie prac legislacyjnych zmierzających do zmiany obowiązujących przepisów mających na celu przeciwdziałanie nielegalnym rajdom quadami, motocyklami crossowymi i samochodami terenowymi w lasach i na terenach chronionych w oparciu o ustawę z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2024 r. poz. 1478 i 1490)?
2. Jak ministerstwo odniesie się do przedstawionych przez burmistrza Śremu propozycji rozwiązań legislacyjnych?
3. W jaki sposób Straż Leśna monitoruje lasy, aby przeciwdziałać nielegalnym wjazdom na tereny leśne?

Z wyrazami szacunku

Poseł Tadeusz Tomaszewski